Laurense, Marijke

Laurense, Marijke

(1957) groeide op in een doopsgezind domineesgezin in Bolsward en Delft en studeerde Nederlands en Algemene Literatuurwetenschap in Groningen en Bremen. In 1993 promoveerde ze in Groningen op haar boek ‘Literaire intolerantie’, een filosofisch en sociologisch onderzoek naar de historische tegenstelling tussen hoge en lage literatuur. Ze werkte vervolgens als docent en studieadviseur aan de Hogeschool Arnhem Nijmegen en de Universiteit Utrecht. Sinds 2011 schrijft ze recensies en interviews voor de pagina’s religie & filosofie en de zaterdagbijlage Letter & Geest en Tijdgeest van dagblad Trouw. Kijk ook op: https://marijkelaurense.nl/journalistiek/

 

210 Recensies

18-04-2021

De eeuwige nar

Uitdagend en lekker dwars essay over het kloosterleven De schrijver [Recensie] Frank Bosman (1978) werkt aan de faculteit katholieke theologie van de Universiteit van Tilburg, waar hij als ‘cultuurtheoloog’ speurt naar religieuze elementen in de hedendaagse cultuur. Daarbij beperkt hij zich niet tot de erkende, hoge ­literatuur en kunst. Ook in Harry Potter, Netflix-series en de wielersport vindt hij menig spoor...


31-03-2021

De Friezen

Op zijn elfendertigst door de Friese geschiedenis [Recensie] Flip van Doorn houdt van langzaam. Van rust en ruimte en van frisse, Friese lucht, zoals u vast al weet als u de afgelopen jaren zijn reisverhalen heeft gevolgd. Tien jaar geleden ontvluchtte hij de hectiek van de Randstad en verhuisde hij naar het Friese IJlst, een ministadje met maar een paar...


24-03-2021

Papyrus

Bizarre en hoopvolle weetjes over boeken [Recensie] Nu meende ik als gediplomeerde boekenwurm toch al het nodige te weten over de geschiedenis van het geschreven woord. Zoals over wanneer en waar het schrift is uitgevonden, de invloed van Homerus en de Bijbel, het monniken- én nonnenwerk achter middeleeuwse handschriften, het verband tussen de boekdrukkunst en de reformatie, de gevaren van...


21-03-2021

Nieuwe kruisvaarders

De heilige alliantie tussen orthodoxe christenen en radicaal-rechtse populisten De schrijver [Recensie] Politicoloog Sander Rietveld (1974) groeide op in een orthodox-christelijk gezin. Hij herinnert zich nog levendig hoe ze met z’n allen in de jaren ’80 op smokkelvakantie gingen, met in de dubbele bodem van de Kip-caravan een lading bijbels voor vervolgde geloofsgenoten achter het IJzeren Gordijn. Inmiddels is hij...


28-02-2021

Spinozaland

De ontdekking van de vrijheid [Recensie] Boeken over Spinoza, het gaat maar door. Frédéric Lenoir, Herman De Dijn, Victor Kal: Sofie Messeman besprak eind december maar liefst drie recente titels tegelijk over de ooit zo verketterde Nederlandse filosoof uit de zeventiende eeuw. Maarten van Buuren, Ton de Kok, Miriam van Reijen, Jan Knol. Allemaal schrijven ze enthousiast over het erkend...


21-02-2021

Zusters in oorlog

Het gesluierde verzet in de Belgische kloosters De schrijvers [Recensie] Zusters in oorlog is het werk van vier historici, allen gespecialiseerd in de Belgische sociale en religieuze geschiedenis van na 1800. Hermans werkt bij het katholieke documentatiecentrum aan de Leuvense universiteit, waar Suenens vooral thuis is in het kloosterleven. Christens weet veel van de positie van nonnen in het Vlaamse onderwijs...


19-01-2021

Rust

Waarom lezen zo ontspannend werkt [Recensie]  Niet echt het moment voor een boek over rust, zou je zeggen. Hoezeer ik de afgelopen maanden ook heb genoten van de stilte die de wereld pardoes werd opgelegd, zo langzamerhand snak ik naar reuring. Naar zomaar uit dansen gaan, zingen, dat grote feest dat uitgesteld is tot ooit. Nee, ik zit nu even...


17-01-2021

In het geheim geloven

Biografie: Tsjechisch theoloog met invloed De schrijver [Recensie] De Tsjechische priester Tomas Halik (1948) is inmiddels een gewaardeerde stamgast in deze rubriek. Zijn Nederlandstalige eersteling, Geduld met God (2014), streek meteen al vijf sterren op, net als De nacht van de biechtvader (2016) en Raak de wonden aan (2018). Afgelopen maart zou hem in Naarden de Comeniusprijs uitgereikt worden, maar...


20-12-2020

Een kleine geschiedenis van het wonder

Waarom de wonderen de wereld maar niet uit willen De auteur [Recensie] Stephan de Jong (1957) is protestants predikant in Zuid-Friesland en schreef eerder overpeinzingen als U doet niets, want U bent God en Lof der eenzaamheid. Daarnaast is hij beeldend kunstenaar en vertelt hij graag verhalen, niet alleen vanaf de kansel, maar ook op scholen, kunstmarkten en festivals. De...


16-12-2020

Het geheim van de Gucci-koffer

Over het verdwijnen van de oude adel uit Midden Europa [Recensie] Natuurlijk, vlak Parijs niet uit. Of Sint-Petersburg. Maar dik honderd jaar geleden lag het centrum van Europa ook echt in het centrum van Europa. In het Pruisische Berlijn en het Wenen van de Oostenrijkse keizers, die door slim te trouwen sinds 1867 ook nog eens koning van Hongarije waren....


06-12-2020

De waarheid over Eva

Over de ongelijkheid tussen vrouwen en mannen De auteurs [Recensie] Carel van Schaik (1953) is evolutiebioloog en Kai Michel (1967) historicus. In 2016 hadden ze een lijvige bestseller met Het oerboek van de mens, waarin ze de Bijbel een antropologische interpretatie gaven. Hun spannendste conclusie toen: de verdrijving uit het paradijs gaat over de rampzalige overgang van de jagers-verzamelaarssamenleving naar...


02-12-2020

De hofdame

De hofdame van prinses Margaret doet haar eigen boek open [Recensie] Ook zo verslingerd geraakt aan The Crown, die Netflix-serie over koningin Elizabeth II? Dat u nu al uitkijkt naar het vierde seizoen, eind dit jaar? Of verbaast u zich altijd al graag over die rare royals aan de overkant van de Noordzee? Dan hoeft u zich de komende tijd...


18-11-2020

Nobele wilden

Vier eigenwijze engelse zussen Vrouwengeschiedenis op haar breedst [Recensie] Vier Engelse zusjes die rond 1900 bij zonsopgang door het bos renden, onvindbare boomhutten bouwden, veel meer durfden dan alle jongens uit het dorp en bloot als een bosnimf in de rivier sprongen. Terwijl hun ouders toch uit de betere burgerij kwamen: moeder Margaret was de dochter van een rechter en...


18-11-2020

Lachen om Levie

Flauw vermaak of antisemitisme? [Recensie] Op Eerste Kerstdag 1854 kon u in Amsterdam voor tien cent een geinig drukwerkje kopen: “Belangrijke brief van een Amsterdamschen jood, vrijwilliger in het Fransche leger, voor Sebastopol, aan zijne moeder in de Batavierstraat te Amsterdam.” Een voormalig schoolmeester uit de Jordaan, Jan Schenkman (1806-1863), voerde daarin ene Levie Mozes Zadok op, een sjofele Joodse...


16-11-2020

Cubed

Het verhaal van de kubus en zijn uitvinder [Recensie] Rubiks kubus. Weet u nog? Begin jaren ’80? Dat verduvelde hebbeding van 3 x 3 x 3 vlakjes, waarvan je in een handomdraai een kleurige chaos maakte? Die ik vervolgens echt niet meer in de oorspronkelijke toestand kreeg, met aan elk zijvlak dezelfde kleur? En dus belandde die bron van frustratie...


15-11-2020

Spiritueel bijbellezen

Over de omgang met heilige teksten De auteur [Recensie] Richard Rohr (1943) is een Amerikaanse franciscaner priester, mysticus en successchrijver van al ruim dertig populair-spirituele titels, waarvan er inmiddels een vijftal in het Nederlands is vertaald. Helaas is De weg van de wildeman uit 1993, over de spirituele emancipatie van de man, me indertijd ontgaan, de intrigerende titel ten spijt....


12-11-2020

Kunst D.V.

Calvinisme en de beeldende kunst De auteur [Recensie] Marleen Hengelaar-Rookmaaker is musicoloog en hoofdredacteur van de website ArtWay. Ze redigeerde eerder de zes delen dikke Complete Works van haar vader, Hans Rookmaaker (1922-1977), de allereerste hoogleraar kunstgeschiedenis aan de Vrije Universiteit. Haar mederedacteur Roger Henderson was onder meer docent filosofie aan de christelijke hogeschool Viaa in Zwolle. De veertien essays...


02-08-2020

Leven zonder oplossing

Nog meer levenslessen van Job De schrijver [Recensie[ Ad van Nieuwpoort (1966) was protestants predikant in Amstelveen, aan de Amsterdamse Zuidas en in Bloemendaal; binnenkort treedt hij aan als dominee van Duinzichtkerk in Den Haag. In zijn boek Uit de tijd uit 2016 noemde hij zichzelf ‘een liberale dorpsdominee’, wiens deur ook openstaat voor ongelovigen en mensen die ooit zijn...


15-07-2020

De oorsprong van taal

De vroedvrouw verloste ook de taal [Recensie] Bakerpraatjes. Het is een ander woord voor het onzinnige geklets waarom ouderwetse, ondeugdelijk geschoolde kraamverpleegsters vroeger kennelijk bekend stonden. Toch zou het, zo stelt de Zweedse multigeleerde Sverker Johansson (1961), waarschijnlijk nooit wat met de mensheid zijn geworden als onze verre voormoeders van de inmiddels uitgestorven mensensoort Homo Erectus elkaar zo’n 1,8 miljoen...


23-06-2020

Franse Les

‘Ik was 15, zij was 24’ Interview met Ewoud Sanders (1958), taalhistoricus, journalist en schrijver van Franse les. Een jongen over zijn eerste liefde. “Franse les speelt in 1973-1974 en gaat over een jongen van 15 die op een Vrije School een relatie krijgt met zijn handwerkjuf, een vrouw van 24. De gegevens zijn geanonimiseerd, maar het is autobiografisch. Voor...


21-06-2020

Verlangen naar een nieuw Christendom

Aanstekelijk visitekaartje van een beminnelijk pinksterman De schrijver [Recensie] Samuel Lee (1970) is een ware wereldburger. Hij werd geboren in het Midden-Oosten, kwam op zijn veertiende naar Nederland, is getrouwd met een Zuid-Koreaanse vrouw en werd in Spanje door Jezus geroepen. In 1994 stichtte hij in Amsterdam Zuid-Oost een eigen Engelstalige pinkstergemeente, waar vooral hoofdzakelijk Aziaten en Afrikanen komen. Lee...


17-06-2020

15 Eeuwen Nederlandse Taal

De taalfout van nu is de regel van straks Noem het onnozel, maar als je het huis van een hoogleraar historische taalkunde binnenstapt, dan verwacht je toch een aantal afgeladen boekenkasten, met oude, bijzondere banden, waaronder wie weet zelfs een zeldzaam, laatmiddeleeuws handschrift. Maar in de lichte woonkamer van Nicoline van der Sijs is nauwelijks een boek of tijdschrift te...


14-06-2020

Mijn liever Calpurnia. Romeinse vrouwenportretten

Lofzang op de Romeinse vrouw [Recensie] Een smachtende minnaar die wakker ligt met het beeld van zijn geliefde voor ogen. Wiens voeten hem naar haar slaapkamer voeren, ook al weet hij dat ze de stad uit is. Waardoor hij voor een dichte deur staat en zich toch een beetje afgewezen voelt. Zich dan maar op zijn werk stort, in de...


12-06-2020

Kleine Handen

Zinderende weesmeisjes Andrés Barba kruipt in het lijfje van Marina (7) die bij een auto-ongeluk haar ouders verliest en in een weeshuis belandt. [Recensie] Vorig jaar maakt de Spaanse schrijver Andrés Barba (1975) diepe indruk op me met zijn Republiek van licht, een beklemmende roman over hoe 32 zwerfkinderen het leven in een Zuid-Amerikaanse provinciestad ontwrichtten. Barba’s roman Het zusje...


09-06-2020

"Ik doe krant"

“Ik doe boek” [Interview] “Hoe toevallig: vorige week dat interview met Annelies Maars, over hoe zij zich ontfermde over een vreemdeling die in de tuin van haar buren wilde gaan slapen. Ook uit mijn boek, Ik doe krant, blijkt dat die zogenaamde ‘migranten en uitgeprocedeerden’ heel gewone mensen zijn. Gewone mensen in ongewone omstandigheden, die aan de ziekmakende onderkant van de...


07-06-2020

Oer

De schrijvers [Recensie] Oer heeft maar liefst drie auteurs. Theoloog Gijsbert van den Brink kent u wellicht van zijn En de aarde bracht voort (2017). Daarin onderzocht hij, reformatorisch gewaagd, of en hoe het Bijbelse scheppingsverhaal samengaat met de evolutietheorie. Cees Dekker is moleculair biofysicus aan de Technische Universiteit in Delft en vindt eveneens dat wetenschap en geloof elkaar niet...


31-05-2020

Lijden. De lessen van Job

Klagen en vragen mogen best De schrijfster [Recensie] Elise Brouwer (1986) is naast schrijfster ook docente Nederlands en Engels aan de Marnix-academie, een opleiding voor leraren in het basisonderwijs. Twee jaar geleden verscheen haar Woestijnregen, waarin ze vertelde over haar depressie en worsteling met God. De thematiek Lijden is een boekje uit de serie geloof van Puur!, een lifestyle magazine...


24-05-2020

Apostelkind

“Zo spreekt de Here der Heerscharen” Twee jonge vrouwen bevrijdden zich uit de sekte waarin ze opgroeiden, de Gemeente Gods en het Apostolisch Genootschap [Recensie] Sektes zijn van alle tijden. Men neme een charismatisch leider die de weg en de waarheid weet, een select gezelschap van volgelingen die bereid zijn hun ‘oude’ leven op te geven en alle banden met...


17-05-2020

The Game

Welkom in de Game Middeleeuwen, Verlichting, Romantiek… We mogen de geschiedenis graag indelen in tijdperken, met elk hun eigen, typische manier van denken. Volgens de Italiaanse literator en filosoof Alessandro Baricco (1958) zijn we in deze digitale tijden inmiddels aanbeland in het tijdperk van het Spel, in goed hedendaags ‘de Game’. En daarmee bedoelt hij niet dat we manipulatieve spelletjes...


17-05-2020

Parabels

Parabels van Jezus en de rabbijnen De schrijvers [Recensie] Eric Ottenheijm is judaïcus en bijbelwetenschapper aan de Universiteit Utrecht, waar hij een onderzoeksproject naar parabels leidt. Mederedacteur Martijn Stoutjesdijk is promovendus bij dit project en doet onderzoek naar de slavernij in de vroegchristelijke en -rabbijnse gelijkenissen. Daarnaast hebben nog acht andere auteurs bijgedragen aan deze bundel, onder wie Albertina Oegema,...


10-05-2020

Liefde is licht

Geduldig instemmen met nutteloos lijden De schrijfster en haar vertaler [Recensie] Simone Weil (1909-1943) was een linkse, sociaal hoogst sensitieve Franse filosofe uit de intellectuele kringen rond Sartre en De Beauvoir; Albert Camus noemde haar “de enige grote geest van onze tijd”. Om zelf het moderne slavenbestaan van de arbeiders te ervaren ging ze in een autofabriek werken; ook vertrok...


03-05-2020

Meer geluk dan grijsheid

Leven als God in een zorgcentrum De schrijver [Recensie] Jean Jacques Suurmond (1950) was ooit hippie, maar sloot zich in de jaren zeventig aan bij de pinksterbeweging. Na een opleiding in België en Californië werd hij predikant in de Nederlandse Hervormde Kerk en later de PKN. Tegenwoordig werkt hij als geestelijk verzorger in een grote zorginstelling in Haarlem. Hij schreef...


12-04-2020

De ontdekking van het innerlijk

Kerkvader Augustinus is hot En dan liggen er opeens drie nieuwe boeken tegelijk op tafel over Aurelius Augustinus (354-430), kerkvader en bisschop van het Noord-Afrikaanse Hippo. Het blijkt nog maar het bescheiden topje van een ijsberg te zijn: sinds 2000 zijn er alleen al in het Nederlands ruim honderd boeken van en over hem verschenen. Drie opvallende boeken uit de...


05-04-2020

Pilgrim Fathers

Spannend relaas over de eerste christenen in de Nieuwe Wereld De schrijver [Recensie] Frans Verhagen (1954) studeerde ooit sociologie en rechten en promoveerde in 2015 op een proefschrift over staatsman Charles Ruijs de Beerenbrouck. Sinds 1980 schrijft hij in een aantal Nederlandse en Vlaamse bladen vooral over de Verenigde Staten. Eerdere boeken van Verhagen: De Founding Fathers (2016), Lincoln (2017),...


15-03-2020

Wat is God?

Oud-marinier en politicus stort zich op de grootste raadsels van de mensheid De schrijver [Recensie] Ton de Kok (1942) is voorwaar geen grijze muis. Hij was marinier en ging na een studie Russisch aan het werk voor de inlichtingendienst. Vervolgens zat hij ruim tien jaar voor het CDA in de Tweede Kamer, waarna de universiteit weer lonkte en hij in...


15-03-2020

Vrouwen, eten en God

Afvallen op weg naar God De schrijfster[Recensie] Geneen Roth heeft in Amerika een aantal goedverkochte titels op haar naam staan, zoals Feeding the Hungry Heart (1982), When Food is Love (1991) en Lost and Found (2011). Sinds 1978 leidt ze retraites voor vrouwen met eetproblemen en nu bestormt ze dan de internationale markt met de vertaling van haar voorlaatste boek...


11-03-2020

Vreemde verwanten. De wereld buiten Europa

Historicus Ernst van den Boogaart toont al het raars en schokkends dat vroege ontdekkingsreizigers aantroffen aan heidense en verre kusten [Recensie] Zo’n zeshonderd jaar geleden begon het tot lezend Europa door te dringen dat de bewoonde buitenwereld wel eens een stuk groter kon zijn dan wat we nu Noord-Afrika, het Midden-Oosten en India noemen. De exotische verhalen waarmee Marco Polo...


08-03-2020

In balans

Stilstaan bij het bijzondere in het alledaagse De schrijver [Recensie] Zacharias Heyes (1971) speelde als kind tijdens de mis tussen de knielbankjes met autootjes, studeerde theologie en werd twintig jaar geleden monnik in de benedictijnse abdij van Münsterschwarzach. Hij is daarmee kloostergenoot van Anselm Grün, de beroemdste monnik van Duitsland, die al tientallen spirituele­­ bestsellers op zijn naam heeft staan....


05-03-2020

Rolduc. De laatste dagen van een kleinseminarie

Dagelijks gepakt door de leraar De schrijver[Recensie] Misdienaar Twan Geurts (1950) wist het zeker: hij wilde priester worden. In 1962 mocht hij naar het kleinseminarie en internaat Rolduc bij Kerkrade, waar hij zijn gymnasiumdiploma haalde, maar zijn roeping verloor. Wel werd hij theoloog en journalist; in 2008 verscheen zijn Engelen van deze tijd. Zijn thematiekRolduc beschrijft de ondergang van dat...


01-03-2020

Heilig. Gewoon nu

‘Heilig’ krijgt een praktische betekenis De schrijvers[Recensie] Bert Dicou (1960) en Sigrid Coenradie (1961) zijn remonstrants predikant. Dicou is hoofdredacteur van het remonstrantse maandblad AdRem en publiceert over het thema verzoening. Coenradie werkt aan een proefschrift over de katholieke Japanse schrijver Shūsaku Endō; ook Harry Potter weet haar te inspireren tot beschouwingen over christelijke zelfopoffering. De thematiekEen beetje triest is...


01-03-2020

De paus van Amsterdam

Met een blauwe theemuts op het hoofd oefenen voor paus De schrijver [Recensie] Marc van Dijk (1979) is journalist; hij publiceert niet alleen in Trouw, maar ook in Filosofie magazine. Daarnaast is hij kunstenaar en schrijft hij liedteksten met kleinkunstenaar Thijs Maas. Eerder verscheen van hem Het achtste wereldwonder (2011), een boekje over de geschiedenis van het paleis op de...


23-02-2020

Masnawî

Roemi is als een spirituele sauna Voor het eerst is de Masnawî, de ‘Perzische koran’ van de dertiende-eeuwse mysticus Roemi, in het Nederlands vertaald. Abdulwahid van Bommel ontsloot de “goudmijn aan metaforen”. [Interview] Drie jaar heeft Abdulwahid van Bommel (1944) eraan gewerkt, op een dieet van sterke koffie. Want Mohammed Roemi vertalen met een volle maag, dat gaat niet. Daarvoor...


16-02-2020

Wie domme dingen doet, wordt wijs

Blunders, ziektes en ongelukken blijken uiterst nuttig voor spirituele groei De schrijfster [Recensie] Lisette Thooft (1953) is publiciste en schrijft voor uiteenlopende kranten en tijdschriften, van de Volkskrant tot Panorama, van Opzij tot Elegance, van Libelle tot Happinez. In 2000 won ze een prijs voor een artikel in Vrij Nederland over seksueel geweld. Ze heeft verschillende boeken over vrouwelijkheid en...


16-02-2020

De grote stad

Wat de stad in spiritueel opzicht met u doet De schrijver [Recensie] De Franse socioloog Jacques Ellul (1912-1994) was tot nu toe in Nederland hoogstens onder vakgenoten bekend om zijn kritische ideeën over techniek, geld en macht. Nog minder bekend is dat hij streng gereformeerd was en als theoloog in de jaren zeventig in de Engelstalige wereld naam heeft gemaakt...


09-02-2020

Frère Luc, monnik en arts in Tibhirine

Frère Luc deed alles voor de ander De schrijvers[Recensie] Christophe Henning (1961) is journalist, katholiek en voorzitter van de Franse interreligieuze vereniging van gelovige schrijvers. Met Jean-Marie Lassausse schreef hij Le Jardinier de Tibhirine (2010). Medeauteur Dom Thomas Georgeon is trappist en voormalig abt van een Italiaans klooster; op verzoek van de familie van frère Luc bracht hij diens schriftelijke...


02-02-2020

Seks en de kerk

Zwierig betoog over seks en religie, maar soms wat speculatief De schrijver [Recensie] Rimmer Mulder (1948) is een doorgewinterd journalist. Hij werkte naar eigen zeggen “twaalf vormende jaren” voor Trouw. Maar bekend is hij vooral van de Leeuwarder Courant; hij was er maar liefst tweeëntwintig jaar hoofdredacteur. Mulder komt uit een gereformeerd (synodaal) gezin in Drachten, waar hij als hbs’er...


26-01-2020

De Fehrs. Kroniek van een Nederlandse mennonietenfamilie

Al vijf eeuwen richting rand van de wereld De schrijfster[Recensie] Arlette Kouwenhoven (1960) is antropologe en publiceerde eerder over de rituelen op Madagaskar rond besnijdenis, kroning en begrafenis in Madagascar, the Red Island (1995). Samen met Matthi Forrer schreef ze in 2000 een boek over de 19e eeuwse Duitse arts en japanoloog Siebold, die veel heeft betekend voor de Leidse...


19-01-2020

Het leven van Jezus Christus. Gebeden en overdenkingen

Vurige bewondering en innige liefde voor Jezus Christus De schrijver en zijn vertaler [Recensie] Moet Thomas a Kempis in deze rubriek nog voorgesteld worden? Zijn De imitatione Christi uit 1424 geldt immers als het (na de Bijbel) meest vertaalde, gedrukte en gelezen boek van de christenheid. Het boek – in Nederland bekend als De Navolging – doet het ook nu...


19-01-2020

Spiritueel moederschap

Monnica verdient volgens Kitty Bouwman spirituele herwaardering De schrijfster [Recensie] Kitty Bouwman (1957) is een duizendpoot. Naast geestelijk verzorgster en begeleidster is ze ook docente ‘spiritualiteit en mystiek’ aan Bovendonk. Een opleidingsinstituut voor rooms-katholieke priesters en diaken. En ze is hoofdredacteur van Herademing, een oecumenisch tijdschrift voor ‘mystiek en spiritualiteit’. In 2015 promoveerde ze op de mystagogische functie van het...


12-01-2020

Hemel en hel. Beelden van het hiernamaals in het westers christendom

George Clooney als de nieuwe Lazarus De schrijvers [Recensie] Cultuurtheoloog, blogger en twitteraar Frank Bosman (1978) werd vorig jaar verkozen tot meest spraakmakende theoloog van Nederland, onder andere vanwege zijn wakkere oog voor de religieuze lagen in de hedendaagse cultuur, van films als Avatar tot het fenomeen Lady Gaga. Hij werkt bij de theologische faculteit in Tilburg aan een proefschrift...


05-01-2020

Wijsheid in emotie

Hoe krijg je een ambitieuze doordraver aan het mediteren? De schrijver [Recensie] Han F. de Wit (1944) was ooit onderwijspsychologisch onderzoeker aan de Vrije Universiteit van Amsterdam en is nu vooral werkzaam als boeddhistisch leraar bij Shambhala Nederland, een gemeenschap van beoefenaars van boeddhistische meditatie. Daar geeft hij lezingen en meditatielessen vanuit de Tibetaanse traditie, aangepast aan een westerse cultuur...


29-12-2019

Neem je plaats in. In de tussentijd van kerk en koninkrijk

Strijdlust en gereformeerde grappen De schrijfster[Recensie] Arenda Haasnoot (Katwijk aan Zee, 1973) komt uit een ‘gewoon’ gereformeerd gezin en ging als kind elke week mee naar saaie en kille kerkdiensten, tot ze in haar tienertijd gegrepen werd door het vuur van een plaatselijke evangelist. Een paar jaar later overwoog ze een Duitse bijbelopleiding te gaan doen, maar dat was uiteindelijk...


22-12-2019

De ziel onder de arm

Hoe een gelovige eenling de seculiere betweters trotseert De schrijfster [Recensie] Désanne van Brederode (1970) is filosofe en schrijfster van onder meer de romans Ave verum corpus (1994) en Stille zaterdag (2011). Haar vader was ooit jezuïet en priester; zelf is ze belijdend katholiek. Trouw-lezers zullen haar kennen van het filosofisch elftal [een poule van elf filosofen waaraan Trouw elke...


22-12-2019

De bananengeneratie

‘Banaan’ als scheldwoord of geuzennaam Nicole Chung en Pete Wu, twee auteurs met Aziatische roots, zijn pijnlijk eerlijk over hun leven in een ‘witte’ omgeving. [Recensie] Bananen worden ze genoemd. Geel van buiten, wit van binnen. Verwesterde Oost-Aziaten, verwant aan de ‘bounty’s’ – donkerbruine huid, wit innerlijk. Een mooi beeld voor de gelaagdheid van menig hedendaags wereldburger? Of een gemeen...


15-12-2019

Lieve hemel

Doopsgezind in een zwart jurkje [Recensie] Na haar schooltijd trekt Rhoda Janzen (1963) de deur van haar mennonitische jeugd in Californië stevig achter zich dicht om de wijde, seculiere wereld van wetenschap en literatuur in te stappen. Maar op haar 43ste is ze weer thuis om bij te komen van een ernstig auto-ongeluk en haar mislukte huwelijk met een man...


15-12-2019

De Bijbel. Het boek, de verhalen en hun geschiedenis

Dit kon weleens het nieuwe standaardwerk over het Boek der Boeken worden De schrijver [Recensie] De Brit John Barton (1948) was tot 2014 hoogleraar theologie in Oxford en heeft in zijn academische carrière een fraaie rits boeken geschreven over de interpretatie van de Bijbel en de bijbelse canon. Hij bleek vooral goed thuis in de profeten en de ethiek van...


08-12-2019

De geniale taal

Andrea Marcolongo werd verliefd op het Oudgrieks: “De dualis is iets heel intiems” Andrea Marcolongo (32) vond Oudgrieks op school hartstikke moeilijk, maar gaf zich er toch aan over en werd verliefd. Ze schreef er een boek over ­– een wereldwijde bestseller. [Interview] Ze is met haar tweeëndertig jaar verrassend jong voor een gevierd classica. Blauwogig en blond, net als...


01-12-2019

Religiestress

Geestig handboek over religiekramp De schrijver[Recensie] Tom Mikkers (1969) is algemeen secretaris van de Remonstrantse Broederschap en de (mede)bedenker van al heel wat verrassende religieuze projecten. Denk aan de jaarlijkse Nacht van de Theologie, de cd Licht en een kerkdienst vol songfestivalliedjes. In 2011 won hij de Spaanprijs voor vernieuwende christelijke communicatie en inderdaad, zijn reisgids met adressen van kerken...


01-12-2019

Minima Moralia

We worden geleefd, zei Adorno al Dik een halve eeuw geleden schreef Theodor Adorno zijn Minima moralia. Als commentaar op de kapitalistische maatschappij heeft dit werk nog steeds betekenis, vindt vertaler Hans Driessen. “Toen had hij 100 procent gelijk. Nu 10.000 procent.” [Dit interview met Hans Driessen is van 2013. Trouw publiceerde het op 11 mei van dat jaar. Hans...


01-12-2019

Katholiek in de Republiek

Een verrukkelijk boek De schrijfster [Recensie] Juriste Carolina Lenarduzzi (1960) begon haar loopbaan als advocaat en studeerde in 2011 in Leiden cum laude af als historica. Eind vorig jaar promoveerde ze op een proefschrift over de geschiedenis van de katholieke subcultuur in de Republiek der Zeven Verenigde Nederlanden (1588-1795). Het nu bij Vantilt verschenen boek Katholiek in de Republiek is...


24-11-2019

Waarom religie blijft

Een persoonlijk verhaal over liefde en verlies De schrijver [Recensie] Elaine Pagels (1943) is hoogleraar godsdienstwetenschappen aan de Amerikaanse Princeton-universiteit en gespecialiseerd in de sociale geschiedenis van het vroege christendom. Ze begon haar carrière in Harvard, als lid van het wetenschapsteam dat de in 1945 in Egypte gevonden Nag Hammadi-manuscripten vanuit het Koptisch vertaalde. Haar populair-wetenschappelijke inleiding hierop uit 1979...


17-11-2019

Spiegelreis

De kracht van de persoonlijke ontmoeting De schrijvers[Recensie] Herman Koetsveld (geboren in Naarden) is christen en op dit moment nog dominee bij de protestante Waterstaatskerk in Hengelo. Op 1 december wordt hij de nieuwe predikant van de Westerkerk in Amsterdam. Enis Odaci werd geboren Turkije en woont sinds zijn tweede in Nederland. Hij is moslim en zakelijk leider van het...


03-11-2019

Door de glazen deur

Je hoeft niet alles te vertellen De schrijfster[Recensie] Aleid Schilder (1949) is klinisch psychologe en maakte in 1987 naam met haar scriptie Hulpeloos maar schuldig, over het verband tussen depressiviteit en de orthodoxe predestinatieleer. Een aantal lezers zal zich haar column Dwalen herinneren, die vervolgens tot 1995 in Trouw verscheen. Daarin verkende zij onder andere de grenzen tussen ‘new age’...


27-10-2019

Land van mensen

Dwarse visies die niet moedeloos maken De schrijver[Recensie] Gied ten Berge (1948) is socioloog en was lange tijd een stuwende kracht achter het Interkerkelijk Vredeberaad (IKV) en Pax Christi. Op dit moment is hij voorzitter van het Steuncomité Israëlische Vredes- en Mensenrechtenorganisaties; ook is hij lid van de werkgroep Kairos Palestina Nederland, die steun zoekt voor de vredesinitiatieven van Palestijnse...


24-10-2019

Afrikaanse letterkunde. Tradities, genres, auteurs en ontwikkelingen

Van settler-verhalen tot négritude: de Afrikaanse letterkunde heeft het allemaal De gestaag uitdijende letterkunde van het complete continent Afrika in 350 bladzijden persen, dat valt niet mee. Drie wetenschappers wagen zich er toch aan, en dat levert mooie leestips op. [Recensie] Soms doet een mens iets spijtigs. Je begint vlijtig te ontspullen en neemt zelfs je boekenkast te grazen, waarbij...


20-10-2019

Oud- en nieuw-katholiek

Katholiek, maar dan anders Niet rooms, wel katholiek[Recensie] Een boek van een oud-katholieke aartsbisschop? Is monseigneur Eijk of Simonis van zijn geloof gevallen? Hebben we iets gemist? Maar nee, Joris Vercammen, aartsbisschop van Utrecht, is nog altijd overtuigd katholiek. Zij het sinds 1988 niet meer rooms-, maar oud-katholiek. En voor de eigen achterban dan wel afhakende medechristenen zet hij in Oud-...


26-09-2019

Kunst & Christendom

Rijk kijk- en leesboek, ook voor aspirant-cultuurchristenen De schrijvers [Recensie] Jo Claes (1955) is vooral bekend als de schrijver van een serie misdaadverhalen rond de Leuvense inspecteur Thomas Berg; met De mythe van Methusalem won Claes in 2015 de Gouden Strop. Maar hij is ook goed thuis in de Bijbel en de apocriefe geschriften. Zo schreef hij samen met echtgenote Kathy...


18-09-2019

De eeuwige kop van Jood

De helaas nog altijd onvoltooide geschiedenis van het antisemitisme De schrijvers [Recensie] Ludo Abicht (1936) is een Vlaams filosoof en germanist en schreef al verschillende keren over de Joodse diaspora in Europa, met De Joden in België (1994) en Geschiedenis van de Joden van de Lage Landen (2006). De Joden van Antwerpen (2017) kreeg vorig jaar vier volle sterren van me mee....


15-09-2019

De drie vragen. Wie ben ik? Wat is echt? Wat is liefde?

Tolteekse mysterieën De schrijvers [Recensie] Don Miguel Ruiz (1952) is een Mexicaanse-Amerikaanse sjamaan en een grote jongen binnen de New Agebeweging. Voor zijn bekendste en in tientallen talen vertaalde boek The Four Agreements (1997) gebruikte hij oude Tolteekse inzichten om zijn internationale miljoenenpubliek naar meer persoonlijke vrijheid te loodsen. Medeauteur Barbara Emrys is eveneens sjamaan en kan u Tolteeks leren...


08-09-2019

De verloren kunst van de heilige geschriften

Oceanische boek over verlangen naar eenwording De schrijver [Recensie] De Engelse Karen Armstrong (1944) is een vermaard schrijfster van degelijke, tot dusver toegankelijke boeken op breed interreligieus en spiritueel gebied. Ze was ooit non, trad in 1969 uit en schreef succestitels als Een geschiedenis van God (2003), Compassie (2011) en In naam van God (2015), waarin ze de wereldgeschiedenis onderzocht...


25-08-2019

Is er een hemel voor autisten?

Persoonlijke verhalen over autisme en het christelijk geloof De schrijver [Recensie] Alianna Dijkstra (1974) is journaliste en dicht opwekkende liedteksten. Ook schrijft ze kinderboeken, onder meer over ene Daan en zijn opa, waarbij Elly Zuiderveld een bijpassend liedje maakte. Eerder schreef Dijkstra twee andere boeken over autisme: Autisten liegen niet (2012) en Autisteneiland (2014). De thematiek In Is er een hemel voor...


18-08-2019

Doordenken over dooddoeners

Dooddoeners: nietszeggend of juist filosofisch? Interview met Ignaas Devisch (1970) en Jean Paul van Bendegem (1953), Vlaamse filosofen en schrijvers van Doordenken over Dooddoeners. [Interview] Van Bendegem: “De functie van dooddoeners zoals ‘Het een is het een, het ander is het ander’ of ‘Het is overal iets’ is vaak om een gesprek af te ronden, waarbij het vooral de bedoeling is...


31-07-2019

De onzichtbare keizer

Napoleon op Elba [Recensie] Aan biografieën geen gebrek als het om Napoleon gaat. U kunt vermoedelijk een riante, dubbel geïsoleerde vakantiewoning bouwen van de dik driehonderdduizend bakstenen die over de man geschreven zijn, plus een schuurtje van alle levensverhalen van de mensen uit zijn entourage, zoals zijn eerste gemalin Joséphine of zijn stiefdochter en schoonzus Hortense, Neerlands allereerste koningin. En...


07-07-2019

Heidense heiligdommen

Met een veerooster de duivel buiten de deur houden De schrijver [Recensie] Historica Judith Schuyf (1951) is vooral bekend om haar onderzoek naar de emancipatie van lesbiennes, homo- en biseksuelen en transgenders. Zo publiceerde zij over de vervolging en het verzet van homoseksuelen tijdens het nazisme; ook schreef ze (mee aan) heel wat stukken voor een roze overheidsbeleid. Daarnaast liet...


26-06-2019

Stella

De Holocaust ondergeschikt aan klef filmverhaaltje [Recensie] Het leek zo’n briljant idee. Je romandebuut Der Club (2017) ging al over de vraag of het doel de middelen kan heiligen en dan hoor je over Stella Goldschlag, een bloedmooie blonde Berlijnse Jodin die voor de Gestapo op Joden joeg. Ze stond bekend als ‘het blonde gif’ en moet honderden slachtoffers gemaakt...


19-05-2019

De sjamaan en ik

Egotrip naar de zin van het leven De schrijver [Recensie] Bestuurskundige Willemijn Dicke (1970) werkte zeventien jaar als wetenschappelijk medewerker aan de Technische Universiteit Delft. Naast wetenschappelijke publicaties schreef ze ook een roman: Mea (2009), een vrouwelijke versie van W.F. Hermans’ Onder professoren. In 2012 ruilde ze haar baan als wetenschapper pardoes in voor een managementfunctie; tegenwoordig is ze zelfstandig...


15-05-2019

Voorbij het geheugen

De geschiedenis van een Joods-Russische familie [Recensie] Dichteres Maria Stepanova (1972) is tien als ze voor de eerste keer besluit dit boek nog niet te schrijven, maar wel begint ze dan op enveloppen en systeemkaartjes de flarden van haar Joods-Russische familiegeschiedenis neer te krabbelen. Compleet zal haar verhaal helaas nooit worden, want het aantal mensen dat haar kan vertellen hoe...


12-05-2019

Niet te geloven

Het Nieuwe Testament is vooral een aangrijpend verhaal De schrijver [Recensie] Vlaming Willie van Peer (1947) was hoogleraar literatuurwetenschap en interculturele hermeneutiek in München. Hij publiceerde (in het Engels) menig werk over verteltheorie en over wanneer je in de geesteswetenschappen mag spreken van wetenschappelijke kennis. Daarnaast liefhebbert hij sinds 1993 in de ontstaansgeschiedenis van het christendom, waarvan Niet te geloven,...


08-05-2019

Wijvenwereld

Vrouwen in de middeleeuwse stad [Recensie] De Middeleeuwen, dat waren nog eens duistere tijden. En dan vooral voor vrouwen, die er als erfgename van Eva immers voortdurend op uit waren mannen ten gronde te richten, zo waarschuwde rond 1530 de schrijver van Dat bedroch der vrouwen maar weer eens. Vandaar dus dat de man de broek aan moest hebben, ook in...


05-05-2019

Een kerk die knielt. Pleidooi voor nederigheid

De ideale kerk: nederig, kwetsbaar en barmhartig Schrijver [Recensie] John Lapré werd in 1986 geboren als John Kamphuis, studeerde rechten en is officier bij de Koninklijke Marine. Daarnaast is hij bevlogen evangelisch christen en woont hij sinds 2013 geregistreerd samen met de eveneens diepgelovige Lionel Lapré, wiens achternaam hij met liefde draagt. Eerder schreef hij Als de hemel de aarde...


03-05-2019

De advocaat van Holland

In het hoofd van van Oldenbarnevelt [Recensie] Als u belangstelling heeft voor de Tachtigjarige Oorlog, zit u ook dit jaar weer op rozen. Ook in 2019 valt er weer het een en ander te herdenken aan cruciale gebeurtenissen uit de roerige ontstaanstijd van ons land nu vier eeuwen terug: de Nationale Synode van Dordrecht (tot 9 mei), de vaststelling van...


02-05-2019

Kabbalah קבלה

De oeroude kennis van kabbala Interview met Mirjam Knotter, conservator bij het Joods Historisch Museum en samensteller van de tentoonstelling ‘Kabbalah’.  Een net geopende tentoonstelling licht de sluiers op rond kabbala, de joodse mystiek. Wat is kabbala eigenlijk en hoe zit het met die geheimzinnigheid die er zo lang omheen heeft gehangen? [Interveiw] Toen de nieuwe directeur van het Joods...


01-05-2019

Weldra zal ik onder de guillotine liggen

“Was ik maar nooit naar Frankrijk teruggekeerd!” [Recensie] De Schotse advocatendochter Grace Dalrymple Elliott (1754-1823) zou het niet slecht doen in een historische avonturenroman van de Golons, u weet wel, van die ontembare Angélique, die furore maakte aan het hof van de Zonnekoning. Grace is opvallend mooi, kan geestig converseren en wordt op haar 17e uitgehuwelijkt aan een schatrijke, twintig...


28-04-2019

Godvergeten. Gedachten over geloof en dementie

Dementie stelt ons voor de kernvragen van leven en geloof De schrijver [Recensie] Ethicus en ‘dementiedominee’ Tim van Iersel (1983) werkt als geestelijk verzorger van de voornamelijk demente bewoners in een Zuid-Hollands woonzorgcentrum. Daar begeleidt hij ook vrijwilligers en mantelzorgers; vorig jaar verscheen voor verpleegkundigen in opleiding zijn boekje Dilemma’s bij dementie. Waarden wegen voor goede zorg. Als predikant heeft...


21-04-2019

De zegen van soberheid - God vinden in de veertigdagentijd

Vasten voor protestanten De schrijver [Recensie] Aaron Damiani is sinds 2012 hoofdpredikant van de anglicaanse Immanuelkerk, een pionierskerk midden in Chicago, die hij vanuit een visioen samen met zijn vrouw Laura heeft opgericht. De groeiende gemeente grijpt terug op de vroege kerk en het concilie van Nicea en laat zich sterk leiden door de Heilige Geest. Meedoen is een belangrijk...


17-04-2019

Hitlers jongste hoop

Voetbalplaatjes, maar dan van Hitler Interview met Gerard Groeneveld (1956), neerlandicus, boekhistoricus en schrijver van Hitlers jongste hoop. Nazipropaganda voor de jeugd. [Interview] “Ik ben indertijd afgestudeerd op de geschiedenis van de Amsterdamse Keurkamer, de eerste Nederlandse bruine uitgeverij, onder meer verantwoordelijk voor de Nederlandse vertaling van Mein Kampf. Op een gegeven moment kwam ik een boekje tegen waarmee Duitse...


14-04-2019

Geloven in een betere wereld. Sporen van Oikos

Wie neemt de idealistische Oikos-stokjes over? De auteur [Recensie] Na een studie Agrarische Economie in Wageningen begon ingenieur en erkend gewetensbezwaarde David Renkema (1956) begin jaren ’80 zijn loopbaan bij een adviesorgaan van de Nederlands Hervormde Kerk rond thema’s als dienstweigeren en ontwikkelingssamenwerking. Vervolgens bestudeerde hij bij het OSACI (Oecumenisch Studie- en Actiecentrum voor Investeringenonderzoek) de internationale koffiehandel en het...


06-03-2019

Viglius van Aytta. Friese Europeaan avant la lettre

Iedereen dong naar de gunsten van Viglius uit Friesland Interview met Kees Sluys (1949) journalist en schrijver. [Interview] “Viglius van Aytta (1507-1577) is een van de belangrijkste Friezen uit de geschiedenis. Al op jonge leeftijd was hij in heel Europa beroemd als rechtswetenschapper. Hij had billijkheid en redelijkheid zeer hoog in het vaandel staan en was de lievelingsleerling van Erasmus,...


24-02-2019

De Bijbel in Nederland

Wat betekent de Bijbel anno nu in Nederland? De schrijvers [Recensie] Het initiatief voor deze essaybundel, De Bijbel in Nederland, De plaats van de Bijbel in kerk en samenleving, kwam van de Protestantse Kerk (PKN) en het Nederlandse Bijbelgenootschap (NBG), de thuisbasis van de drie redacteuren: Floor Barnhoorn werkt aan het PKN-project Kerk & Israël, Sake Stoppels is beleidsmedewerker bij de PKN...


08-01-2019

Wanneer het water breekt

Omdat het water veiliger leek dan het land [Interview] “Toen ik in 2015 die volggepakte bootjes in Europa zag aankomen, besloot ik het verhaal van een boot te gaan schrijven. En dan niet vanuit het debat van voor of tegen, maar een doorleefd verhaal vanuit de hoe-vraag. Hoe is het om je geboortegrond achter te laten, hoe vind je een...


06-01-2019

Voorbij geweld en discriminatie - Een postkoloniale lezing van de Bijbel

De Bijbel een imperialistisch boek? De schrijver [Recensie] Zeeuw Krijn van der Jagt (1945) is theoloog en promoveerde indertijd op een antropologische studie naar de traditionele religie van de Turkana, een stam in Kenia. Hij adviseerde als vertaalconsulent bij de Wereldbond van Bijbelgenootschappen Bijbelvertalers in Afrika en Azië. Twee jaar geleden verscheen van hem De weg omhoog. Een antropologische lezing...


02-01-2019

Het huis vol

Ze waren met te veel Moderne ouders druk? Kijk dan eens naar de grote gezinnen van vroeger [Recensie] Werk, twee kinderen, het huishouden en ook nog een sociaal leven willen onderhouden. Hoe houd je in hemelsnaam al die ballen in de lucht? Maar als thrillerschrijfster en journaliste Anita Terpstra (1974) dreigt te bezwijken aan zelfmedelijden, dan denkt ze aan haar grootouders...


30-12-2018

Willibrord door de eeuwen

Willibrord doorbreekt oude patstelling De schrijvers [Recensie] In 2016 ontstond er reuring rond de Willibrordprocessie die sinds 2002 jaarlijks in Utrecht wordt gehouden. De rooms-katholieke organisatoren stelden voor om er een oecumenische gebeurtenis van te maken, maar daar voelde het aartsbisdom niet voor. Wat vervolgens leidde tot emotionele opstootjes op de sociale media. Maar ook tot de organisatie van het...


26-12-2018

Abraham. Kroniek van een politieke dynastie

De Kennedy’s van Bonaire [Recensie] Willem Drees, senior en junior. Bas de Gaay Fortman en ‘papa Gaay’ Gaius. Jan en Lilian Marijnissen. Politieke ambitie kan kennelijk in je bloed zitten, hoewel we voor het betere dynastieke werk toch naar de Oranjes moeten, die hun stadhouderlijke inspanningen zo’n 250 jaar na het aantreden van Willem de Zwijger bekroond zagen met erfelijke,...


23-12-2018

En nu ben ik aan de beurt. Spiritualiteit van het sterven

Als je zelf aan de beurt bent om te sterven De schrijver [Recensie] De streng katholiek opgevoede Christiane Berkvens (1946-2017) studeerde geschiedenis en was bijzonder hoogleraar Europese cultuur in Nijmegen. Daarnaast was ze remonstrant predikant in Delft, Breda en Rotterdam. Berkvens had veel aandacht voor haar pastorale werk, wat haar de bijnaam ‘moeder-overste’ opleverde. Als dertiger werd ze zo goed...


25-11-2018

Maria van Gelre, 1380-1429 - Sporen in het landschap

De Máxima van de vijftiende eeuw Interview met Johan Oosterman, schrijver van Maria van Gelre (1380-1429). Sporen in het landschap en van Ik, Maria van Gelre – De hertogin en haar uitzonderlijk gebedenboek [Interview] “Mijn fascinatie voor Maria van Gelre stamt uit 2014, toen ik in de staatsbibliotheek in Berlijn inzage kreeg in het gebedenboek dat ze in 1415 in een klooster...


18-11-2018

Spelen met grenzen

Remonstrantse contrastervaringen De schrijvers [Recensie] Maar liefst zeventien theologisch geschoolde remonstranten hebben bijgedragen aan deze bundel. Onder hen hoogleraren als Christa Anbeek en Peter Nissen, maar ook ‘gewone’ predikanten uit bijvoorbeeld Lochem, Meppel of Doesburg. Plus een drietal studenten aan het Remonstrantse Seminarium, van wie de jongste trouwens wel al 46 jaar is. De thematiek De aanleiding voor Spelen met...


11-11-2018

Onorthodox. De schokkende breuk met mijn roots

Het lag altijd aan het vrouwenlichaam Deborah Feldman (1986) groeide op in de joods-orthodoxe Satmar-gemeenschap in New York. Haar moeder maakte zich ervan los toen Deborah nog klein was; haar orthodoxe grootouders namen de opvoeding over. [Interview] In het onlangs vertaalde Onorthodox (2012) vertelt Deborah het verhaal van haar jeugd in deze geïsoleerde gemeenschap, waarin heel veel moest en nog...


28-10-2018

God en de moraal. Een andere kijk op Bijbelse ethiek

De Bijbel gaat niet over moeten en niet mogen De schrijver [Recensie] Rochus Zuurmond (1930) – niet te verwarren met voormalig Trouw-columnist Jean-Jacques Suurmond – is emeritus hoogleraar Bijbelse Theologie aan de Universiteit van Amsterdam. Hij maakte daar deel uit van de ‘Amsterdamse school’, waarin vooral oog was voor de manier waarop de Bijbelse verhalen worden verteld en wat ze...


21-10-2018

Jezus. Het verhaal van een leven

De eeuwige metgezel van ook alle Japanners   De schrijver [Recensie] Shusaku Endo (1923-1996) was een Japans katholiek schrijver. Zijn bekendste roman Stilte (1966) speelt in de 17e eeuw en gaat over de geloofsverzaking van een jezuïet ten tijde van de wrede vervolging van Japanse christenen. Twee jaar terug herleefde de belangstelling voor Endo’s werk dankzij de verfilming van dit...


23-09-2018

De Joden van Antwerpen

De Antwerpse joden van dichtbij bekeken De schrijver Ludo Abicht (1936) is een Vlaams filosoof en publicist. Hij groeide op in Antwerpen, was van 1961 tot 1971 jezuïet, studeerde naast filosofie klassieke en Germaanse taalkunde en doceerde vervolgens dertig jaar aan de Universiteit Antwerpen. De tocht door de Woestijn (1996) over het Israëlisch-Palestijns vredesproces kon de Trouw-recensent indertijd niet bekoren....


23-08-2018

Het beloofde feest

Verscheurde Joodse familie Interview met theatermaker Ilay den Boer (1986) over het boek Het beloofde feest. Over de scheuren in een joodse familie. [Interview] “Tussen 2008 en 2013 heb ik, ook onder de titel Het beloofde feest, zes theatervoorstellingen gemaakt: over mijn moeder, mijn oma, mijn vader, mijn opa, mijn broertje en mijzelf, vanuit ieders perspectief op Israël. De problematiek...


29-07-2018

Kabbala als levenskunst

Verstandige taal over kabbalistische mystiek Recensie van Marcus van Loopik, Kabbala als levenskunst. op zoek naar eenheid en heling De schrijver Marcus van Loopik (1950) is grafisch kunstenaar en als theoloog gespecialiseerd in de judaica. Hij promoveerde begin jaren ’90 aan de VU op het messianisme in de joodse liturgie; een recentere titel is Balk en splinter (2011), waarin hij laat...


08-07-2018

Een calvinistisch land?

Kanttekeningen bij een Nederlands zelfbeeld Recensie van Peter van Dam, Een Calvinistisch land? Religie in Nederland De schrijver Peter van Dam (1981) is docent geschiedenis aan de Universiteit van Amsterdam. Eerder schreef hij (onder andere met medehistoricus en Trouw-columnist James Kennedy) kritisch over de ver- en ontzuiling van Nederland; in De staat van verzuiling (2011) en Achter de zuilen (2014) betoogde...


24-06-2018

De Oud-Katholieke Kerk van Nederland

Glip eens binnen bij de oud-katholieken Recensie van Peter-Ben Smit (red.), De Oud-Katholieke Kerk van Nederland. Een inleiding De schrijvers Theoloog Peter-Ben Smit (1979) is hoogleraar aan de VU en aan het oud-katholieke seminarie in Utrecht. Daarnaast is hij hulppastor in de Oud-Katholieke parochie van Amsterdam en geeft hij regelmatig zijn mening op de site van nieuwwij.nl. Hij heeft maar...


22-06-2018

Gouden vertaalregels

“Taal kan heel verraderlijk zijn” Classicus Paul Claes (Leuven, 1943) is schrijver, gerenommeerd vertaler en was universitair vertaaldocent in Leuven, Antwerpen en Nijmegen. [Interview] “Ik ben docent vertalen en in dit boek geef ik aanwijzingen hoe je zoiets moet aanpakken. Beginnende vertalers denken vaak dat vertalen heel makkelijk is, waarbij ze hun kennis van de vreemde taal en ook hun...


20-06-2018

De Prins. Willem van Oranje

Twee prinsen van Oranje [Recensie] Bijna veertienhonderd boeken, artikelen en pamfletten zijn er de afgelopen eeuwen al geschreven over Willem van Oranje. Gerekend vanaf zijn geboortejaar 1533 komt dat neer op gemiddeld zo’n drie titels per jaar. Van Hugo de Groot, P.C. Hooft, Groen van Prinsterer tot en met de beruchte televisieserie uit 1984 met Jeroen Krabbé in de wellustige...


15-06-2018

Alleen op de wervelende wereld

Het leven van Johan Andreas dèr Mouw [Recensie] Beetje sneu verhaal. Komt op 29 juli 1919 eindelijk je eerste dichtbundel uit, ben je net drie weken daarvoor overleden. Het overkwam Johan Andreas dèr Mouw, wiens volwassen leven toch al geen feestje was. Een misgelopen academische carrière als filosoof, verboden en onbeantwoorde liefdes, een Achterhoeks schandaal dat de landelijke pers haalde,...


10-06-2018

Gewetensvrijheid in het geding

Wij passen niet goed in de seculiere cultuur Interview met Nahed Selim en Amanda Kluveld Ze zijn sinds kort christen en niet van de vrijzinnige soort: Nahed Selim en Amanda Kluveld. Zijn ze nog gehecht aan de liberale waarden waar ze vroeger voor streden? [Dubbelinterview] Nahed Selim en Amanda Kluveld verschillen als de maan en de zon: de een komt...


03-06-2018

God en Geld

Met Hermes toch maar weer op theevisite Recensie van Jan Prij, God en Geld De schrijver Jan Prij is econoom, filosoof, lekenpreker en redactiesecretaris van Christen Democratische Verkenningen, een kwartaaltijdschrift dat het geheugen en geweten van het CDA wil zijn. Op zoek naar ‘het verhaal achter te feiten’ heeft Prij al heel wat artikelen, lezingen en essays op zijn naam...


27-05-2018

God en ik

Bijbelse basiscursus voor seculiere generaties De schrijver Alain Verheij is nog geen dertig, actief blogger en noemt zichzelf de ‘Theoloog des Twitterlands’. Hij groeide op in een warm, regulier protestants gezin, werd als puber radicaal evangelisch, raakte als student verliefd op een gereformeerde domineesdochter en ruilde zijn studie geschiedenis daarop in voor een theologische opleiding aan het Nederlands Gereformeerde Seminarie....


06-05-2018

God voor niet-gelovigen

De God van Spinoza Recensie van God voor niet-gelovigen. De God van Spinoza  De schrijver Ton de Kok (1942) was ooit marinier en ging na een studie Russisch aan het werk voor de inlichtingendienst. Tussen 1983 en 1994 zat hij voor het CDA in de Tweede Kamer. In 2000 promoveerde hij op de spirituele zoektocht van een Russische medevrijmetselaar uit...


29-04-2018

Leven

We sterven niet, maar transformeren Recensie van Thich Nhat Hanh, Leven, over de weg van geluk, begrip en liefde De schrijver Thich (‘Eerwaarde’) Nhat Hanh (Vietnam, 1926) is zenmonnik. Tijdens de Vietnamoorlog werd hij bekend als vredesactivist, waarvoor hij in 1966 werd verbannen en in 1967 door Martin Luther King (tevergeefs) werd genomineerd voor de Nobelprijs voor de Vrede. Begin...


22-04-2018

In negen stappen naar innerlijke bloei

Opengaan als een roos De schrijfster Lisette Thooft (1953) is schrijfster, spreekster, lijf- en schrijfcoach. Ze begon haar journalistieke loopbaan bij vrouwenglossy Cosmopolitan en was onder meer (hoofd)redacteur bij Genoeg en VolZin. Indertijd stond ze aan de wieg van de Maand van de Spiritualiteit en ze wordt ook wel de huisfilosofe van het maandblad Happinez genoemd. Tot nu toe schreef ze...


19-04-2018

Oogzenuw

Het museum als schuilkelder [Recensie] Ik beken: ik wantrouw verhalen over kunst. Ze gaan me iets te vaak over hoe fantastisch je het getroffen kunt hebben met je eigen goede smaak. Wat je dan vooral bewijst door anderen af te schilderen als grofbesnaard of, nog erger, als snobs – de Franse socioloog Pierre Bourdieu wijdde er zo’n veertig jaar geleden...


08-04-2018

God. Een menselijke geschiedenis

In diepste wezen het evenbeeld van God Recensie van God. Een menselijke geschiedenis van Reza Aslan De schrijver Reza Aslan (Teheran, 1972) is een Iraans-Amerikaanse godsdienstwetenschapper, televisiemaker en schrijver. Zijn eerste boek, Geen god dan God, uit 2005, ging over de egalitaire idealen van de vroege islam; in zijn tweede bestseller, De Zeloot (2014), beschreef hij het leven en de complexe...


02-04-2018

Ontzielde wereld. De existentiële dreiging van Big Tech

De donkere kant van Google Interview met Franklin Foer, schrijver van Ontzielde wereld. De existentiële dreiging van Big Tech. De almacht van technologiebedrijven als Google, Amazon, Facebook en Apple is geen natuurverschijnsel. We moeten ons weren, is de boodschap van Franklin Foer. [Interview] Denkt u vooral niet dat Franklin Foer niets van internet moet hebben. Als knulletje van tien fantaseerde...


01-04-2018

Mohammed. Perspectieven op de Profeet

De vele gezichten van Mohammed De schrijver Christian Lange (Berlijn, 1975) is sinds 2011 hoogleraar Arabistiek en Islamologie aan de Universiteit Utrecht. Hij promoveerde aan Harvard op de islamitische rechts- en religiegeschiedenis en schreef (in het Engels) over het paradijs en de hel in de islam en over het middeleeuwse Seltsjoekenrijk in Centraal Azië. Lange publiceerde ook een roman (Der...


27-03-2018

Kom vrouwen, aangepakt!

Wilde staking Interview met Bart Lankester, historicus, copywriter en schrijver van Kom vrouwen, aangepakt! De revolutie van socialiste Trien de Haan. “Trien de Haan (1891-1986) was de zus van mijn stiefoma. Ik had een verhaaltje geschreven over haar man Bart en daarna ging ik voor de gein eens zoeken op Trien. Ik kwam toen onder meer terecht op de lijsten die de...


25-03-2018

Jezus, een mensenleven

De vele gezichten van Jezus Recensie van Cees den Heyer, Jezus, een mensenleven. Een geschiedenis van een mens onder de mensen. De schrijver Cees den Heyer (1942) was hoogleraar Nieuwe Testament en Bijbelse Theologie aan de Theologische Universiteit Kampen. In zijn boek Verzoening uit 1997 kwam hij tot de conclusie dat er geen Bijbelse gronden zijn voor het dogma van...


25-02-2018

Wereld in wanorde

De mens achter Luther De Amerikaanse historicus Craig Harline wil met zijn biografie geen standbeeld voor Maarten Luther maken, maar hem in zijn menselijkheid laten zien. Voor wie er nog geen genoeg van heeft: op de valreep van het Lutherjaar verscheen bij uitgeverij Vantilt een nieuwe Lutherbiografie, Wereld in wanorde, Maarten Luther en de geboorte van de reformatie, van de Amerikaanse historicus...


18-02-2018

Geloven op de tast

Dankzij atheïsten je geloof verdiepen Recensie van Anselm Grün en Tomáš Halík, Geloven op de tast. Als geloof en ongeloof elkaar ontmoeten. De schrijvers De Duitse benedictijnse monnik Anselm Grün (1945) is inmiddels een bekende naam in deze rubriek: deze populaire theoloog, filosoof en zielzorger heeft tientallen veel vertaalde bestsellers geschreven. Ook de Tsjechische priester, psychotherapeut en hoogleraar sociologie Tomáš...


11-02-2018

De islamitische Verlichting

Een nog steeds akelig spannend stuk wereldgeschiedenis Recensie van Christopher de Bellaigue, De islamitische Verlichting. De ontmoeting tussen de Oriënt en het Westen in de moderne tijd. De schrijver Christopher de Bellaigue (1971) studeerde Hindi en Perzisch in Cambridge, leerde Turks en was eind jaren ’90 correspondent voor The Economist in (Oost-)Turkije. In 2001 trouwde hij met de Iraanse kunstenares...


28-01-2018

Rebible

De Bijbel voor Happinezlezers Recensie van Rebible, Ontdekking van vergeten verhalen, Inez van Oord De auteur Inez van Oord (1958) is journaliste en bladenmaakster: ze bedacht onder andere het spirituele maandblad Happinez, waarin ze ‘geestverruimende verhalen’ schreef over hindoeïsme en boeddhisme. In 2016 werd haar boek Als jouw leven een cirkel is, waar sta je dan? uitgeroepen tot het beste spirituele boek...


09-01-2018

Gelukkig hebben we de foto's nog

M’n broertje koos voor euthanasie “Mijn boek gaat over de dood van mijn broertje. Over de dag waarop dat gebeurde en over de acht jaar daarvoor, waarin wij er als gezin achter kwamen dat hij alcoholist was en psychische klachten had als angststoornissen en depressies. Dat is een ontzettend intense periode voor ons geweest. Het boek gaat over hoe het...


24-12-2017

De eerste wereldtaal

Jezus sprak plat Aramees Recensie van De eerste wereldtaal van Holger Gzella De schrijver Holger Gzella (Dortmund, 1974) studeerde assyriologie, klassieke en semitische talen in Oxford en Rome en is sinds 2005 hoogleraar Hebreeuwse en Aramese taal- en letterkunde in Leiden. Recente titels van zijn hand: Aramäisches Wörterbuch (een theologisch woordenboek bij het Oude Testament) en het handboek A Cultural History of...


17-12-2017

Gods huis in de steigers

Iconische godshuizen [Recensie] Kerken herken je aan klokkentorens en kruisen, moskeeën aan minaretten en koepels en synagogen aan davidsterren en hoefijzerboogjes. Zo wil althans het traditionele beeld sinds we hier godsdienstvrijheid hebben, want voor die tijd schuilden niet-gereformeerden in veelal architectonisch neutrale onderkomens, die vooral geen aanstoot mochten geven. Maar sinds de grondwet van 1848 verrezen er neogotische katholieke kerken...


10-12-2017

Dag leven, dag boeken!

“Ik heb veel boeken radicaal weggedaan” Interview met Wil van den Bercken (1946), voormalig bijzonder hoogleraar Ruslandkunde en schrijver van Dag leven, dag boeken! Over de betrekkelijkheid der dingen. [Interview] “Ik heb dit boek geschreven vanuit de min of meer natuurlijke menselijke neiging om aan het eind van je leven terug te kijken op de zin van wat je gedaan...


06-12-2017

Cupido en Sideron

Zwarte Europese hofgeschiedenis Zwarte kinderen. Wie in de jaren vlak voor de Franse Revolutie de hertogin van Orléans een plezier wilde doen, gaf haar een schattig Afrikaans kleutertje als speeltje cadeau. Ze had een hele verzameling ‘presentslaven’, zoals anderen liefhebberden in honden. Zo bont als deze hertogin maakte niet iedereen het, maar vrijwel alle Europese hoven hadden indertijd wel een...


03-12-2017

De logica van geluk

Het algoritme van het geluk Ontdoe je van je slechte apps, keer terug naar je fabrieksinstellingen. Google-topman Mo Gawdat beschrijft geluk als algoritme en de mens als avatar. [Interview] Mo Gawdat had zijn zaakjes opperbest voor elkaar. Hij maakte carrière bij IBM en Microsoft, verdiende sloten geld en verzamelde tweede hands Rolls-Royces. Totdat hij in 2001 ontdekte dat hij in...


30-11-2017

Motel songs

Reis in de schaduw van de dood [Interview] “Mijn boek gaat ten diepste over de dood. Het is ontstaan vanuit een reis die ik in 2016 dwars door Amerika heb ondernomen, op stel en sprong nadat mijn relatie geklapt was. Ik dacht: ik kan me nu gaan bezatten of ik kan iets gaan doen met mijn leven. En toen heb...


26-11-2017

Christendom en antisemitisme

Antisemitisme christelijke uitvinding Recensie van Christendom en antisemitisme, tweeduizend jaar confrontatie, van Bart Wallet De schrijver Historicus Bart Wallet (1977) is universitair docent en onderzoeker in Amsterdam, met als specialisme de joodse geschiedenis. Hij is mederedacteur van het standaardwerk Geschiedenis van de joden in Nederland, dat dit voorjaar bij uitgeverij Balans verscheen; ook adviseert hij het Joods Historisch Museum bij...


19-11-2017

Heilige strijd

Met Augustinus het terrorisme bestrijden Recensie van Heilige Strijd, het verlangen naar veiligheid en het einde van het kwaad van Beatrice de Graaf De Schrijfster Germaniste en historica Beatrice de Graaf (1976) werd in 2012 aan de Leidse universiteit hoogleraar bij het Centre for Terrorism and Counterterrorism (CTC); sinds 2014 is ze in Utrecht hoogleraar History of International Relations & Global...


03-09-2017

De veilige kerk

Veilige kerk rolt rode loper uit voor homo’s Recensie van John Lapré, De veilige kerk. Acceptatie van seksuele diversiteit binnen de christelijke geloofsgemeenschap De schrijver John Lapré (1986) is jurist en als luitenant ter zee der derde klasse beroepsmilitair bij de Koninklijke Marine. Belangrijker hier is dat hij bevlogen evangelisch christen is en geregistreerd samenwoont met zijn eveneens diepgelovige grote...


29-08-2017

Future sex

De diepgang van een lul Recensie van Emily Witt, Future Sex, Liefde in tijden van digitalisering. Met een voorwoord van Simone van Saarloos. De Amerikaanse journaliste Emily Witt (1981) is drieëndertig als ze zorgelijk beseft dat de rijtjes verliefd-verloofd-getrouwd en huisje-boompje-beestje er voor haar hoogstwaarschijnlijk niet in zitten. Niet dat ze geen mannen trekt: ze heeft al eens vaste verkering gehad...


25-08-2017

Ik ben Eleanor Oliphant (met mij gaat alles goed)

Wereldvreemde boekhoudster barmhartig opgedweild [Recensie] De 30-jarige boekhoudster Eleanor Oliphant leidt een ongekend geregeld leven. Ze heeft zich de afgelopen negen jaar nog geen dag ziek gemeld, tussen de middag maakt ze in een hoekje van de personeelskamer de puzzels uit de krant en iedere woensdagavond belt ze een kwartier met haar moeder. Voorts koopt ze elke vrijdagmiddag twee grote...


13-08-2017

De dag dat ik Jezus ontmoette

Bekentenissen van een moderne ongelovige De Deense journaliste Charlotte Rørth was ongelovig, maar schreef een bestseller over haar ontmoeting met Jezus. Die is nu in het Nederlands vertaald. [Interview] Charlotte Rørth werd als kind gedoopt, maar leerde op school vooral over Karl Marx. Een moderne ongelovige. Totdat Jezus zo’n acht jaar geleden in Zuid-Spanje haar pad kruiste. Het duurde een...


08-08-2017

Retour San Sebastian

Vaderland in de verte Interview met Sarah De Mul (1978), docente Cultuurwetenschappen en schrijfster van Retour San Sebastian. Opgroeien met een vaderland in de verte. “Ik ben als docent Cultuurwetenschappen veel bezig met kwesties als culturele identiteit, de multiculturele samenleving en diversiteit, iets dat ook heel hard in mijn gezin speelt. Mijn partner Nikolas komt uit Baskenland en bij ons...


06-08-2017

Kwetsbare liefde

Islam daagt uit tot christelijke vernieuwing Recensie van Bernhard Reitsma, Kwetsbare liefde. De kerk, de islam en de drie-enige God. De schrijver Bernhard Reitsma (1965) is theoloog en werkte zo’n zeven jaar als zendingspredikant en docent in Libanon. Sinds 2007 is hij hoogleraar aan de VU op de leerstoel ‘De kerk in de context van de islam’. In 2011 schreef...


30-07-2017

Het leven van Apollonius van Tyana

Beter dan Jezus? Recensie van Philostratus, Het leven van Apollonius van Tyana. Hij werd geboren rond het jaar nul, nadat zijn moeder in een visioen had vernomen dat zij een goddelijke zoon zou baren. Hij zwierf met een groep discipelen rond, verrichtte wonderbaarlijke genezingen en predikte een sobere en vrome levenswandel. De bevolking liep met hem weg, maar hij lag...


26-07-2017

De mug en de kaars

Facebook anno 1600 Interview met Sophie Reinders (1984), docente historische letterkunde aan de Universiteit Utrecht. In juni promoveerde ze cum laude op De mug en de kaars. Vriendenboekjes van adellijke vrouwen 1575-1640. “Mijn boek gaat over de vriendenboekjes die rond 1600 opeens hip waren onder jonge adellijke vrouwen, vooral in Gelderland en Overijssel. Het bestaan van deze bronnen was wel...


23-07-2017

God is een vluchteling

Europa opnieuw gekerstend Recensie van David Dessin, God is een vluchteling. De terugkeer van het christendom in de Lage Landen. De schrijver Vlaming David Dessin is filosoof en heeft aan de Universiteit Antwerpen onderzoek gedaan naar de religieuze duiding van het werk van Kafka. Hij was medeauteur van Het beloofde land (2014), een mentale reis naar het oude en hedendaagse...


16-07-2017

Spreken met liefde, luisteren met compassie

Mededogen als middel tegen terreur Recensie van Thich, Nhat Hahn, Spreken met liefde, luisteren met compassie De schrijver Thich (‘Eerwaarde’) Nhat Hanh werd in 1926 geboren in Vietnam en koos al jong voor een bestaan als zenmonnik. Tijdens de Vietnamoorlog werd hij bekend als vredesactivist, wat hem in 1966 op verbanning kwam te staan. Hij stichtte vervolgens in de Dordogne...


14-07-2017

Exit West

Beklemmend bericht voor een planeet op drift Mohsin Hamid (1971) is een echte wereldburger. Geboren in Lahore (Pakistan), deels opgegroeid in de Verenigde Staten, aan de universiteit van Harvard opgeleid tot jurist en in Princeton als schrijver in de leer geweest bij Nobelprijswinnares Toni Morrison. Sinds 2006 ook in het bezit van een Brits paspoort en inmiddels terug in Lahore...


09-07-2017

Het kwaad overwinnen met liefde en vertrouwen

Liever in therapie dan naar Lourdes Recensie van Anselm Grün, Het kwaad overwinnen met liefde en vertrouwen. Wegen naar een verzoende samenleving. De schrijver Al meteen na zijn gymnasiumdiploma meldde Anselm Grün (1945) zich als novice aan de poort van de Benedictijner abdij van Münsterschwarzach. Hij studeerde vervolgens niet alleen filosofie en katholieke theologie, maar ook bedrijfswetenschappen. Zijn eerste boek,...


08-07-2017

Ongebaande wegen

Extreem reizen Met de jaarlijkse exodus voor de deur: wat zoeken we toch op reis? En vinden we het dan ook? Verrijkt zo’n verre, vaak prijzige reis inderdaad ons leven? Of kunnen we net zo goed thuis blijven? Vanwaar toch die drang om weg te wezen? Uit de nieuwe stapel reisboeken drie van extreem ervaren reizigers die hier zo hun...


02-07-2017

Met beide benen op de grond

Naar een volwassen godsbeeld Recensie van Willem van der Horst, Met beide benen op de grond. God ontdekken in je levensverhaal. De schrijver Willem van der Horst (1952) volgde in Utrecht maar liefst drie opleidingen: culturele antropologie, sociologie en sociale psychologie. Hij studeerde voorts homiletiek (‘kanselwelsprekendheid’) in Kampen. Sinds 1978 is hij docent godsdienstpsychologie, pastoraat en groepsdynamica aan de Gereformeerde...


02-07-2017

Is het de schuld van de ENE?

Monotheïsme en/of geweld Recensie van Sam Janse, Is het de schuld van de ENE? In gesprek met Paul Cliteur en anderen over monotheïsme en geweld. De schrijver Theoloog Sam Janse (1949) was hervormd predikant in onder meer Woerden en Driebergen en docent aan de Protestantse Theologische Universiteit. In 2000 promoveerde hij op de heilshistorische betekenis van Jeruzalem in de brieven...


27-06-2017

Vrienden met de mammon

Was Jezus een ‘homo economicus’? Recensie van Paul van Geest (red.), Vrienden met de mammon. De levensbeschouwelijke dimensie in de economie. De schrijvers Niet minder dan vierentwintig wetenschappers hebben bijgedragen aan de bundel Vrienden met de mammon: theologen, economen, filosofen, sociologen, juristen, historici en taalkundigen. Onder hen verschillende namen die ook regelmatig in Trouw opduiken, zoals Frank Bosman (‘spraakmakend theoloog...


25-06-2017

Wat blijft god na kaalslag

Kaalslag als kans Recensie van Werner Pieterse, Wat blijft god na kaalslag. De schrijver Zeeuw Werner Pieterse (1970) studeerde theologie in Utrecht, liep stage in Bulgarije en studeerde af op hoe Afrikaanse theologes aankijken tegen hiv en aids. Van 2002 tot 2006 was hij voor Kerk in Actie docent aan een presbyteriaans seminarie in Kumba, in Kameroen. Terug in Nederland...


21-06-2017

Samuel Pallache

Jood tussen Marrakesh en Amsterdam Recensie van Mercedes Garcia-Arenal en Gerard Wiegers, Samuel Pallache. Koopman, kaper en diplomaat tussen Marrakesh en Amsterdam. De schrijvers Mercedes García-Arenal studeerde Arabisch en Hebreeuws en is inmiddels vooraanstaand hoogleraar islam aan de Hoge Raad voor Wetenschappelijk Onderzoek (CSIS) in Madrid. Haar specialiteit is de religieuze geschiedenis van het Iberische schiereiland en de Maghreblanden. Vooral...


18-06-2017

Flexibel geloven

Bent u al bi-religieus? Recensie van Manuela Kalsky en Frieda Pruim, Flexibel geloven. Zingeving voorbij de grenzen van religies. De maaksters Theologe Manuela Kalsky (1961) is bijzonder hoogleraar aan de Vrije Universiteit in Amsterdam. Daarnaast is ze directeur van het Dominicaanse Studiecentrum voor Theologie en Samenleving (DSTS) en leidt ze het onderzoeksproject ‘Op zoek naar een nieuw wij in Nederland’...


11-06-2017

God is rood

Chinese martelarenspiegel Recensie van Liao Yiwu, God is rood. Het geheime verhaal over het voortbestaan en de bloei van het christendom in communistisch China. De schrijver De Chinese dichter en journalist Liao Yiwu werd geboren in het jaar van de Grote Sprong Voorwaarts (1958) en groeide op onder de Grote Hongersnood en de Culturele Revolutie. In 1989 werd hij beroemd...


04-06-2017

Ontelbare enkelvouden

En bovenal vrijzinnig Recensie van Froukje Pitstra, Ontelbare enkelvouden. Dr. Anne Mankes Zernike De schrijfster Friezin Froukje Pitstra (1977) is historica en theologe en onderzoekt aan de Universiteit voor Humanistiek de geschiedenis van het ouder worden. Daarnaast is ze redacteur bij het Tijdschrift voor Biografie. Afgelopen zomer promoveerde ze in Groningen op de biografie van Anne Mankes-Zernike, waarvan deze Meinema-uitgave...


28-05-2017

Wie is moslim?

Op weg naar een ‘seculiere’ islam? Recensie van Mohamed Ajouaou, Wie is moslim? Geloof en secularisatie onder westerse moslims. De schrijver Mohamed Ajouaou (1968) is een Nederlands burger van Marokkaanse afkomst. Hij volgde een sociaal-culturele opleiding en is sinds 2007 hoofd islamitische geestelijke verzorging bij het Ministerie van Veiligheid en Justitie. Vijf jaar terug promoveerde hij op de dissertatie Imam...


21-05-2017

De Koran uitgelegd

De islam bestaat niet buiten ruimte en tijd Recensie van Rachid Benzine, De Koran uitgelegd De schrijver Rachid Benzine (1971) kwam op z’n zevende vanuit Marokko naar Frankrijk. In 1996 schopte hij het daar tot kampioen kickboksen, maar inmiddels is hij vooral bekend als liberaal islamoloog, verwant aan kritische denkers als Paul Ricoeur en Mohammed Arkoun. Eerdere boeken van hem:...


18-05-2017

Voudou

Voodoo: de gedanste religie Recensie van Leendert van der Valk, Voudou. Van New Orleans naar Cotonou op het ritme van de goden De schrijver Leendert van der Valk (1980) is journalist voor o.a. de NRC en schreef in 2010 Onheilstij, een boek over de Hollandse waterlinie tijdens de Tweede Wereldoorlog. Zijn grote liefde is evenwel de zwarte muziek: jazz, blues,...


16-05-2017

Man van de hemelse vrede

Een heilig opsnijboontje Recensie van Nancy French en Bob Fu, Man van de hemelse vrede. De schrijvers Fu Xiqiu werd in 1968 geboren op het Chinese platteland en studeerde Engels in de provinciestad Liaocheng. Daar kreeg hij de voornaam Bob, omdat zijn Amerikaanse docenten al die Chinese namen maar moeilijk vonden. Nadat een docent hem de biografie van Xi ‘Shengmo’...


14-05-2017

Van totem tot verrezen heer

De Vlaamse Van der Kaaij? Recensie van Johan Leman, Van totem tot verrezen Heer. Een historisch-antropologisch verhaal De schrijver Johan Leman (1946) is dominicaan en emeritus hoogleraar sociale en culturele antropologie aan de Katholieke Universiteit Leuven. Als theoloog studeerde hij destijds af op de deuteronomische redactie van de eerste vier bijbelboeken. Een centraal thema uit zijn armlange publicatielijst is het...


12-05-2017

De geuzendochter

Op zoek naar de verdwenen krijgskas van de Oranjes Interview met Lidy Nicolasen, voormalig Volkskrant-journaliste en –columniste en schrijfster van De geuzendochter. De legende van Kiste Trui en de slag op de Mokerheide “Ik kom uit Malden, een dorpje aan de Maas, vlak onder Nijmegen. Als het echt heel warm was, gingen we als kind zwemmen in een natuurbad in...


07-05-2017

Om te geloven heb ik de kerk nodig

De ideale kerk heet ‘Cheers’ Recensie van Harald Overeem, Om te geloven heb ik de kerk nodig. Met een woord vooraf van Arjan Plaisier De schrijver Harald Overeem (1968) is sinds 2010 protestant predikant in Boskoop; daarvoor werkte hij bij de Artios Bijbelschool in Ede en was hij jarenlang docent en mentor bij bijbelschool de Wittenberg in Zeist. Eerdere schreef hij bijbelstudies...


23-04-2017

God

Voor zoekers, twijfelaars, gelovigen en atheïsten Recensie van Frédéric Lenoir, God. Voor zoekers, twijfelaars, gelovigen en atheïsten. De schrijver Fransman Frédéric Lenoir (1962) is filosoof en godsdienstwetenschapper. Hij werd op zijn dertiende al gegrepen door Plato, promoveerde op het boeddhisme in het Westen en doceert sinds 1991 aan de prestigieuze École des hautes études en sciences sociales. Andere in het...


16-04-2017

De kracht van het goede

Mededogen als panacee Recensie van David Goleman, De kracht van het goede. De toekomstvisie van de Dalai Lama. De schrijver Amerikaan Daniel Goleman (1946) is psycholoog, schrijver en wetenschapsjournalist. Hij werd beroemd met de bestseller Emotionele intelligentie (1995), waarin hij betoogt dat voor je maatschappelijke succes je emotionele en sociale vaardigheid zeker zo belangrijk is als je IQ. Goleman raakte in...


09-04-2017

Het Joodse koninkrijk van Himyar en de christelijke martelaars van Nadjrân

Historisch bloedbad in Jemen Recensie van Pieter W. van der Horst, Het joodse koninkrijk van Himyar en de christelijke martelaars van Nadjrân. De schrijver Classicus, semitist en theoloog Pieter van der Horst (1946) was hoogleraar in Utrecht, met als specialisme o.a. de Joodse en hellenistische wereld van het vroege christendom. Hij schreef onder meer over de eerste (anti-Joodse) pogrom, in 38...


07-04-2017

Levi’s eerste kerstfeest

Jodenbekering voor kinderen Interview met Ewoud Sanders, Levi’s eerste kerstfeest. Jeugdverhalen over jodenbekering 1792-2015. Taalhistoricus Ewoud Sanders schreef Levi’s eerste kerstfeest, een zo goed als compleet overzicht van Nederlandse jeugdboeken over Jodenbekering. Het blijkt een hele stapel te zijn: christelijke kinderboekjes vol antisemitisme en tegelijkertijd zendelingenliefde voor het uitverkoren volk. En wat hem nog het meeste verbaasde: ze verschijnen nog...


02-04-2017

De kleine moskee op de prairie

Joop ter Heul gaat naar Mekka Recensie van Zarqa Nawas, De kleine moskee op de prairie. De schrijfster Zarqa Nawaz (1967) is van Pakistaanse komaf en groeide op in Toronto, waar ze journaliste en vervolgens filmmaakster werd. Ze brak in 2007 door met de onverwacht succesvolle tv-serie Little Mosque on the Prairie, een religieuze sitcom over moslims in een vervallen...


31-03-2017

Soefisme

Het mystieke hart van de islam klopt soms in het wijnhuis Recensie van Ashgar Seyed-Gohrab, Soefisme. Een levende traditie. De schrijver Asghar Seyed-Gohrab (1968) werd geboren in Teheran en woont sinds 1986 in Nederland. Hij promoveerde op de mystieke kanten van de romance tussen Layli en Majnun, een episch liefdesverhaal uit de 12e eeuw van de Perzische dichter Nizami. Op dit...


28-03-2017

De Westermoskee

Knokken om een moskee Recensie van Kemal Rijken, De Westermoskee en de geschiedenis van de Nederlandse godsdienstvrijheid. De schrijver Kemal Rijken (1980) is historicus, politicoloog en journalist. Hij heeft een Nederlandse moeder en een Turkse vader, die heilig gelooft in de scheiding tussen moskee en staat zoals de seculiere Kemal Atatürk die indertijd heeft ingevoerd. Rijken heeft een bijzondere belangstelling voor...


28-03-2017

Handen

Een mens wil friemelen [Recensie] Nog niet zo lang geleden kon ik me oprecht verbazen over hoe bijna iedereen in de trein met een smartphone in de weer was en ik het uitzicht op de weilanden helemaal voor mezelf privé had. En me hoofdschuddend afvroeg waar het toch heenging met de wereld. Waar bleef de menselijke betrokkenheid, de diepgang en...


26-03-2017

Jezus en de vijfde evangelist

Warme biografie van de historische Jezus Recensie van Fik Meijer, Jezus en de vijfde evangelist. De schrijver Fik Meijer (1942) is classicus, onderwaterarcheoloog en emeritus-hoogleraar Oude geschiedenis. Hij schreef boeken over o.a. gladiatoren, Vercingetorix (de leider van de Gallische opstand tegen Julius Caesar) en Paulus’ zeereis naar Rome. In de jaren ’90 vertaalde hij met Marinus Wes het werk van...


26-03-2017

Met het oog op moslims

PKN in dialoog met of over moslims Recensie van Jaap Kraan, Met het oog op moslims. Theologen en de Protestantse Kerk in dialoog met moslims van 1960 tot 2010. De schrijver Jaap Kraan (1945) begon ooit als (gereformeerd) predikant in Appelscha en studeerde in Kampen af met als hoofdvak Missiologie. Van 1978 tot 1985 werkte hij in Pakistan bij een...


24-03-2017

Cissy van Marxveldt

Van Marxveldt, de koningin van het meisjesboek [Recensie] Wie Cissy van Marxveldt zegt, zegt Joop ter Heul. Een naam waarbij mijn inmiddels oudere meisjeshart altijd een huppeltje maakt. Nog zie ik in het tomadorekje van mijn zus de vijf Witte Ravenpockets staan. Een halve herfstvakantie lag ik ermee op bed in mijn zolderkamertje. Plus de daarop volgende kerst- en krokusvakantie,...


19-03-2017

Paulus, onze liefste vijand

De apostel Paulus een briljante vrouwenvriend? Recensie van Karen Armstrong, Paulus onze liefste vijand De schrijfster De Engelse Karen Armstrong (1944) is een productief en inmiddels vermaard schrijfster van degelijke, maar toch toegankelijke boeken op breed interreligieus en spiritueel gebied. Ze was ooit non, trad in 1969 uit en publiceerde succestitels als Een geschiedenis van God (2003), Islam. Geschiedenis van...


12-03-2017

Go East

Ziek van almaar die kritiek Recensie van Stine Jensen, Go East. Een filosoof reist door de wereld van yoga, mindfulness en spiritualiteit De schrijfster Stine Jensen (1972) is een Deens-Nederlandse literatuurwetenschapster, schrijfster en filosofe. Ze werd landelijk bekend met de herdruk van haar dissertatie uit 2002 over de vraag waarom vrouwen van apen houden, toen in 2007 gorilla Bokito in...


05-03-2017

Over hebzucht en begeerte

Anselm Grün weet waar het wringt bij hebzucht Recensie van Anselm Grün, Over hebzucht en begeerte. Ontsnappen aan het streven naar meer. De schrijver Anselm Grün (1945) werd op zijn negentiende benedictijns monnik en studeerde vervolgens theologie en bedrijfskunde. Hij heeft de afgelopen veertig jaar een flinke stapel bestsellers geschreven; Der Spiegel riep hem al uit tot Duitslands spirituele superstar....


26-02-2017

In Gods hand

Geloof ‘éminence noire’ Tutu van indrukwekkende eenvoud Recensie van Desmond Tutu, In Gods hand. Mens zijn in het licht van God. De schrijver Desmond Tutu, wie kent hem niet? De eerste zwarte Anglicaanse aartsbisschop van Kaapstad? Die met Nelson Mandela de apartheid bevocht, maar evenmin zweeg over de corruptie binnen het ANC? De drijvende kracht achter de Waarheids- en Verzoeningscommissie?...


22-02-2017

Hier in het Oosten alles wel

“Mieke, we maken er een Rolls-Royce van!” Interview met Mieke Melief, schrijfster van Hier in het Oosten alles wel. Een Amsterdamse familie in China “Mijn lievelingsoom trouwde in 1951 met een heel jonge Anneke de Jongh, die als expat-kind in China was opgegroeid en toen net een paar jaar terug was in Nederland. Er hing altijd zo’n aureool om de...


19-02-2017

Tussen geloof en ongeloof

Goed katholieke visies op een seculiere wereld Recensie van Rudi te Velde (red.), Tussen geloof en ongeloof. Religie en geloof in een seculiere wereld De schrijvers Tussen geloof en ongeloof is de nieuwste bundel uit de Annalenreeks van het Thijmgenootschap, een vereniging die vanuit een christelijk perspectief reflecteert op wetenschap, samenleving en cultuur. Het genootschap laat zich daarbij inspireren door...


12-02-2017

Doopsgezinden in Friesland

Over harde Friezen, oude Vlamingen en slappe Waterlanders Recensie van Cor Trompetter, Doopsgezinden in Friesland 1530-1850 De schrijver Cor Trompetter (1956) is historicus met een bijzondere belangstelling voor de geschiedenis van het platteland; hij promoveerde in 1995 op de rol van de doopsgezinde textielondernemers in Twente. Daarnaast is hij thuis in de Friese geschiedenis, blijkens zijn eerdere boek Eén grote...


29-01-2017

Geroepen tot hoop

Nieuwe bisschop van Den Bosch wil dat we leren van Franciscus Recensie van Gerard de Korte, Geroepen tot hoop. Bouwen aan een barmhartige kerk. De schrijver Het zal u als Trouw-lezer niet zijn ontgaan: Gerard de Korte (1955), bisschop van Groningen-Leeuwarden, is vorige week [maart 2016/red.] benoemd tot bisschop van Den Bosch. Daarnaast kunt u hem kennen van het theologisch...


22-01-2017

Ontroerende onzin

Recensie van Ronit Palache, Ontroerende onzin. De joodse identiteit in het Nederland van nu. De schrijfster Ronit Palache (1984) is hoofd publiciteit bij uitgeverij Prometeus en journaliste. Ze interviewt maandelijks onbekenden in een talkshow in de Rode Hoed en tussen 2013 tot 2016 schreef ze voor het Nieuw Israëlitische Weekblad in de rubriek ‘Mensch’ wekelijks een portretje van onbekende Joodse...


15-01-2017

De nacht van de biechtvader

Leestip voor politici op religiejacht Recensie van Tomáš Halík, De nacht van de biechtvader. Christelijk geloof in een tijd van onzekerheid. De schrijver Tomáš Halík (1948) is een Tsjechische socioloog, filosoof en psychotherapeut. Hij werd in het geheim tot rooms-katholiek priester gewijd in 1978, het jaar dat collega-Oost-Europeaan Wojtyła paus werd. Na het einde van het communisme kon hij niet...


08-01-2017

Catharina Halkes: Ik verwacht iets groots

Tine Halkes: vrouwelijk boegbeeld van kerkvernieuwing eiste leven lang erkenning Recensie van Annelies van Heijst en Marja Derks, Catharina Halkes; ‘Ik verwacht iets groots’. Levenswerk van een feministische theologe, 1920-2011 De schrijfsters Theologe Annelies van Heijst is emeritus hoogleraar Zorg, Cultuur en Caritas aan de Universiteit van Tilburg. Ze was indertijd student-assistente bij Halkes’ project ‘Feminisme & Christendom’ en werkte...


06-01-2017

Een jaar lang lezen

Willem Weststeijn: leesverslaafd slavist Interview met Willem Weststeijn (1943), slavist, boekaholic en schrijver van Een jaar lang lezen. Verslag van een verslaving. “Ik ben al jong verslaafd geraakt aan lezen, W.G. van der Hulst kan ik me nog goed herinneren. Ik had altijd een grote hoeveelheid boeken tot mijn beschikking: mijn vader kocht als hoofd van een school de boeken...


01-01-2017

De Keltische mythen

Heidens mooie verhalen Recensie van Miranda Aldhouse-Green, De Keltische mythen. Goden en legenden van het oude Ierland en Wales Archeologe Miranda Aldhouse-Green (1947) is emeritus hoogleraar aan de universiteit van Cardiff in Wales. Haar specialisme is de nog letterloze ijzertijd (van pakweg 800 voor Christus tot de komst van de Romeinen) en de Romaans-Keltische en -Gallische iconografie. Ook is ze...


30-12-2016

Vreemde vogels

Literaire dominees en aanverwant volk Recensie van Henk Veltkamp, Vreemde vogels. Dominees en priesters in de wereldliteratuur De schrijver Hoewel hij indertijd zeker wist dat hij geen dominee wilde worden, ging Henk Veltkamp (1947) op zijn zeventiende theologie in Kampen studeren; daarnaast werd hij socioloog. Hij was bijna twee decennia lang geestelijk verzorger in het ziekenhuis van Eindhoven en promoveerde...


28-12-2016

Het einde van de wereld (interview)

Dertig theorieën over het einde van de wereld Interview met Steven Stroeykens, schrijver van Het einde van de wereld. Een geschiedenis. Journalist Steven Stroeykens verdiepte zich in theorieën over het einde der tijden. “We hebben het gevoel dat die ondergang een morele betekenis moet hebben.” Het einde van de wereld is nog nooit zo dichtbij geweest als nu, stelt wetenschapsjournalist...


27-12-2016

Het seculiere experiment

Hoe gaan we Parijs verwerken? [Recensie] Zijn vader wist het eind jaren zestig zeker: “Als er niemand meer in God gelooft, wordt het een zooitje, jongen!” Inmiddels zijn we een halve eeuw verder en is Hans Boutellier (1953) wetenschappelijk directeur van het Verwey-Jonker Instituut. Een prima plek om aan de hand van recente inzichten en statistieke feiten te filosoferen over...


25-12-2016

De kracht van de contemplatie

Christelijk mediteren doet u met uw handen Recensie van Karin Seethaler, De kracht van de contemplatie. In de stilte genezing vinden. De schrijfster Karin Seethaler is een Duitse sociaalpedagoge, gespecialiseerd in burnout-preventie en stressmanagement. Daarnaast is ze als caritaswetenschapster theologe. Ze geeft in heel Europa contemplatieve cursussen en lezingen over thema’s als aandacht, christelijke meditatie en verzoening. Een belangrijk deel...


14-12-2016

Twee maal twee is vijf

Hebe Kohlbrugge: negen levens en lef voor tien In de nacht van 12 op 13 december overleed oud verzetsstrijdster Hebe Kohlbrugge. Marijke Laurense interviewde Kohlbrugge in 2014, vlak voor haar honderdste verjaardag. We herpubliceren hier het interview dat destijds in Trouw stond. [Interview] Volgende week hoopt ze honderd te worden, een dametje van nog geen vier turf hoog, met negen...


10-12-2016

Petrus

De man die nooit in Rome was Recensie van Fik Meijer, Petrus. Leerling, leraar, mythe. De schrijver Voormalig hoogleraar Oude Geschiedenis Fik Meijer (1942) is classicus en onderwaterarcheoloog. Vanuit zijn belangstelling voor de zeevaart reconstrueerde hij Paulus’ zeereizen, wat in 2014 uitliep op de biografie Paulus. Een leven tussen Jeruzalem en Rome. Vorig jaar waagde hij zich met Jezus en...


07-12-2016

Jacobs vlucht

Honderd jaar koppigheid Veertig jaar geleden heeft Craig Harline (1956) misschien wel bij u of uw ouders op de stoep gestaan. Hij kwam uit Californië, reed rond op een fiets en droeg een onwaarschijnlijk wit overhemd. En hij had Nederlands geleerd om als mormoon uw ziel te redden. Bekeerd heeft hij al met al niemand, bekent hij nu; wel raakte...


04-12-2016

Buit, een jachtjaar

De mens is een roofdier Filosofe Pauline de Bok legt wel eens een bambi om. “Dat is beter voor het natuurlijk evenwicht”, zegt ze. [Interview] In 2014 schreef Pauline de Bok een roman over een oude jaagster, een vrouw die tijdens de Koude Oorlog een eigen jachtgebied had gehad aan het IJzeren Gordijn. Onlangs verscheen haar tweede boek over een...


04-12-2016

God, iets of niets?

Taede Smedes en het raadsel van de religieuze atheïst Recensie van Taede A. Smedes, God, iets of niets? De postseculiere maatschappij tussen ‘geloof’ en ‘ongeloof’. De schrijver Taede Smedes (1973) is godsdienstfilosoof en theoloog. Hij is vooral thuis in discussies over de verhouding tussen geloof en natuurwetenschap blijkens boeken als God en de menselijke maat: Gods handelen en het natuurwetenschappelijke...


27-11-2016

De beloofde stad

Het onverbiddelijke verlangen naar puurheid Interview met historicus Luc Panhuysen, schrijver van De beloofde stad, over de overeenkomsten tussen de vroege wederdopers en de Islamitische Staat. De aanval op de door IS bezette stad Mosul in Irak doet historicus Luc Panhuysen denken aan het offensief tegen de wederdopers die in 1534 Münster hadden ingenomen. Ten strijde tegen nietsontziende extremisten! Kleine...


25-11-2016

De uitweer

Hoe Amy het noorden terugvond Op dinsdag 28 maart en op vrijdag 31 maart vertelt Trouw en DLVA recensent Marijke Laurense tijdens de DLVAlive, respectievelijk in Utrecht en Rotterdam, waarom ze De uitweer het beste boek vond van 2016. Kijk hier voor meer informatie over de avond in Utrecht. En hier over Rotterdam. [Recensie] Er zijn van die boeken die...


30-10-2016

God heeft ook een fiets

Bij God achterop de tandem Recensie van Frank G. Bosman, God heeft ook een fiets. Kleine theologie van het wielrennen. Frank Bosman (1978) werkt aan de Universiteit van Tilburg aan de faculteit Katholieke Theologie. Als ‘cultuurtheoloog’ is hij op zoek naar religieuze elementen in de hedendaagse cultuur, ook waar je die niet direct verwacht. Bijvoorbeeld in computergames, waarin opvallend vaak...


28-10-2016

Nora

Het grijze ritme van Colm Tóibíns Nora Interview met de Ierse schrijver Colm Toíbín over zijn roman Nora. De Ierse romanschrijver Colm Tóibín heeft duidelijk iets met moeders. Dat blijkt ook uit zijn veelgeprezen jongste boek Nora, dat grotendeels autobiografisch is. “Van je ouders kun je niet scheiden.” Moederdag? Toíbín haalt zijn schouders op; het interesseert hem duidelijk geen moer....


27-10-2016

Et resurrexit

Glanzende inleiding in oosters-orthodoxe paasiconen Recensie van Joost Heutink en Marc-Oliver Loerke (red.), Et resurrexit. Passie en opstanding op ikonen. De vier schrijvers Het iconenmuseum in Kampen werd indertijd opgericht door de ouders van Joost Heutink (1973), die naast vaste conservator aldaar ook neuropsycholoog aan de Rijksuniversiteit Groningen is. Echtgenote Liesbeth van Es (ooit harpiste, nu theologiestudente) drijft in Zwolle...


23-10-2016

Schoonheid ervaren

Het charisma van Anselm Grün Bestsellermonnik Anselm Grün is immens populair bij katholieken, protestanten én spirituele zoekers. In zijn klooster in het Duitse Münsterschwarzach loopt het storm. [Reportage] Benedictijner abdijkerk in Münsterschwarzach torent hoog boven het dorpje aan de Main uit, helemaal zoals het hoort. Maar wie vanuit het zuiden het Duitse dorpje inkomt, ziet eerst de reusachtige bouwkraan bij...


22-10-2016

Ferdinand en Johanna

Portret van een goed vaderlands huwelijk Recensie van Elly Kamp, Ferdinand en Johanna. Dubbelbiografie van schrijver F. Bordewijk en componiste J. Bordewijk-Roepman. De vrouw (of man) van een beroemde partner moest tot voor kort bijna altijd genoegen nemen met een bijrol in diens biografie. Maar de laatste tijd verschijnen er opeens opmerkelijk veel dubbelbiografieën, zoals van Thera Coppens over de...


16-10-2016

500 jaar Protestantisme

Geweldige reisleidster voor het komende Reformatiejaar Recensie van Katharina Kunter, 500 jaar Protestantisme. De geschiedenis van de Reformatie.  De schrijfster Katharina Kunter is een Duitse theologe en kerkhistorica, die op dit moment vooral onderzoek doet naar de sociale en politieke geschiedenis van het christendom sinds de Tweede Wereldoorlog. Speciaal voor Nederland schreef ze eerder de culturele reisgidsen Oostelijk Duitsland. Land...


09-10-2016

De weg

Zoeken naar je ware zelf? Onzin [Interview] Westerlingen zijn veelal op zoek naar hun authentieke zelf. Niet doen, meent hoogleraar Michael Puett. “Het is een keurslijf dat ons niet bevrijdt, maar beperkt.” Je authentieke zelf? Dat bestaat helemaal niet, schatert Michael Puett. Jezelf accepteren zoals je bent? Zelfgenoegzaam narcisme. Natuurlijk beter dan kunstmatig? Een onwijze keuze. Als het aan deze...


09-10-2016

‘Kom en zie!’

Meervoudig verbonden met het Heilige Land Recensie van Gied ten Berge, ‘Kom en zie!’ Nieuwe pelgrims in het Heilige Land. De schrijver Gied ten Berge (1948) is socioloog en theoloog en was indertijd een bekende naam in het Interkerkelijk Vredeberaad (IKV) en Pax Christi. Tegenwoordig is hij voorzitter van het Steuncomité Israëlische Vredes- en Mensenrechtenorganisaties en lid van de werkgroep...


05-10-2016

De Franken en het christendom

Karel de Grote ook vader van Europese kerk Recensie van De Franken en het christendom (500-850). Een rechte lijn. De schrijver Priester Pierre Trouillez (1946) is emeritus-docent kerkgeschiedenis aan het Johannes XXIII-seminarie in Leuven en redacteur bij Collationes, een Vlaams tijdschrift voor theologie en pastoraal. Hij schreef al drie andere boeken over de eerste eeuwen van het christendom: Van Petrus...


02-10-2016

Geloof alleen!

‘Onze’ Reformatie grotendeels op naam van Belgen Recensie van Geloof alleen! Protestanten in België: een verhaal van 500 jaar De schrijver Gottlieb Blokland (1959) is voorganger in de Nederlandstalige protestants-evangelische Bethelkerk in Schaarbeek, een gemeente in Brussel. Daarnaast is hij voorzitter van het Instituut voor Bijbelse Vorming in Leuven en lid van de Raad van Bestuur van de Evangelische Theologische...


30-09-2016

Een zaak van liefde

Waanzinnige liefde [Recensie] Ach, de allesverzengende liefde… Geen emotie is zo vaak bezongen als de waanzinnige hartstocht die mensen voor elkaar kunnen opvatten, de gelukzaligheid als het wederzijds blijkt te zijn. En te blijven. Zo niet, dan is het vaak ook voor de nuchterste ziel nog een hele klus om eroverheen te komen. Of slaat de liefde om in haat...


25-09-2016

Zingeving in het Westen

Wat hebben wij tegen traditie? [Recensie] Dertig jaar geleden begon er al wat te schuren bij antropologiestudent Peter Abspoel, toen hij onderzoek deed naar de muziek van de Dogon, een bevolkingsgroep in Mali. Vanwaar toch die enorme kloof tussen die traditionele samenleving in Afrika en onze westerse levenshouding? Waarom kreeg hij in Afrika zelden een interessant (lees: ‘rationeel’) antwoord als...


23-09-2016

Hoe lees ik?

Al lezend de wereld verbeteren Interview met Lidewijde Paris, neerlandica, uitgeefster en leesdocente en schrijfster van Hoe lees ik? Met inspirerende voorbeelden uit de literatuur. Van haar boek verschijnt een dezer dagen de derde druk. “Ik ben aan dit boek begonnen omdat zomaar een mevrouw in een boekhandel me vroeg hoe ik als interviewster nou een boek lees. Ik kom...


22-09-2016

Nieuw gebedenboek

De alledaagse mystiek van Toon Hermans De schrijver Het is u misschien nog ontgaan, maar 2016 is uitgeroepen tot het Toon-jaar, nu het een eeuw geleden is dat Toon Hermans in Sittard geboren werd. Voor de jongeren onder u: Hermans was voor Nederland de uitvinder van de avondvullende onemanshow en wordt, met Wim Kan en Wim Sonneveld, tot de grote...